2026 yilgi WEC: qisqargan taqvim va chempionlik kurashi

2026 yilgi World Endurance Championship ikkinchi yarmi siqilgan taqvim, keskinlashtirilgan hisob tizimi va birgina xatoni ham kechirmaydigan chempionlik kurashi bilan kelmoqda. Atigi ikki oydan sal ko‘proq vaqt ichida to‘rtta bosqich – va deyarli har bir nuqta oltin qiymatida.

Urush soyasidagi taqvim va yo‘qolgan 26 ochko

Eron urushi ortidan taqvim ikki marta qayta chizildi. Natija? Faqat sanalar o‘zgarmadi, butun chempionat muvozanati siljidi.

Qatar bosqichi bekor qilindi, uning o‘rnini esa WEC tarixidagi ilk Barcelona poygasi egalladi. Mavsum yakuniy pardasi sifatida ko‘nikilgan Bahrain o‘rniga esa Monza qaytdi. Tashqi tomondan oddiy almashtirishdek ko‘rinadi, aslida esa hisob-kitobni butunlay boshqatdan yozdiradigan qaror.

Qatar 1812km ham, Bahrain 8 Hours ham bonusli bosqichlar edi – g‘oliblar 38 ochkogacha olib ketishi mumkin bo‘lgan poygalar. Barcelona va Monza esa oddiy olti soatlik formatga qaytadi: maksimal 25 ochko. Shunday qilib, taqvimdan 26 ochko “o‘chirildi” – bu deyarli to‘liq bir poyga ekvivalentini yo‘qotish degani.

Eng achinarlisi shundaki, mavsum yarmiga kelib ochkolarning taxminan 55 foizi allaqachon tarqatib bo‘lingan. Sababi oddiy: ikki baravar ochko beriladigan Le Mans 24 Hours allaqachon o‘tkazildi. Endi xato qilish uchun joy deyarli qolmadi.

Bahrain yo‘qligi: Toyota uchun og‘ir zarba

Bahrain bekor qilinishi Le Mans’ning og‘irligini yanada oshirdi. Avvalgi yillarda La Sarthe’da muvaffaqiyatsiz natijani Sakhirda sakkiz soatlik finalda qisman bo‘lsa-da qoplash mumkin edi. U yerda 38 ochko o‘lja bo‘lib turardi.

2024 yil bunga yorqin misol: Toyota Bahrainda kuchli yakun bilan Porsche ustunligini ag‘darib, ishlab chiqaruvchilar chempionligini tortib olgandi. Endi shunday ssenariyni qaytarish deyarli imkonsiz darajada murakkablashdi.

Ayniqsa Toyota uchun. Sakhirda ketma-ket sakkizta g‘alaba, mashhur shinalarni ayash mahorati va uzoq poygalarda barqaror tezlik – bularning barchasi Bahrain bekor bo‘lishi bilan ma’nosiz qoldi. TR010 aynan shu trekda raqobatchilar uchun deyarli yengib bo‘lmas darajada kuchli bo‘lishi kutilardi. Endi esa chempionlik uchun hisob-kitob boshqacha.

Shunga qaramay, hammasi tugaganicha yo‘q. Oldinda to‘rtta bosqich, jami 104 ochko bor – shu jumladan har bir poygada pole uchun beriladigan qo‘shimcha bir ochko. Hali birorta jamoa 75 ochkodan ko‘proq to‘plamaganini inobatga olsak, ham Hypercar, ham ishlab chiqaruvchilar chempionati hanuz ochiq.

Barcelona va Monza: yangi savollar, eski ma’lumotlar

WEC mutlaqo noma’lum hududga ketayotgani yo‘q, lekin yangi juftlik – Barcelona va Monza – Qatar va Bahraindan tubdan farq qiladi.

Barcelona’ga chempionat rasmiy poyga bilan ilk bor tashrif buyuradi. 2019-20 yilgi Prologue sinovlari bundan mustasno, WEC bu trekda start chizig‘iga turmagan. O‘sha paytdagi ayrim jamoalar va haydovchilar hanuz shu yerda, lekin chempionatning o‘zi tanib bo‘lmas darajada o‘zgardi: LMP1 o‘rnini Hypercar egalladi, LMP2 yo‘q, GTE o‘rnida esa endi yagona Pro-Am LMGT3 sinfi.

Shunga qaramay, hamma narsa nol nuqtadan boshlanmaydi. So‘nggi yillarda bir nechta ishlab chiqaruvchi hypercarlarini aynan Barcelona’da sinovdan o‘tkazdi, ayrim LMGT3 jamoalari esa bu trekda GT World Challenge Europe doirasida ham poyga qilgan. Demak, ma’lumot bor, ammo u yetarlimi? Savol shunda.

Monza esa butunlay boshqa hikoya. 2021-23 yillarda WEC taqvimining doimiy qismi bo‘lgan bu trek o‘rnini bir muddat Imola’ga bo‘shatgandi, endi esa mavsum finali sifatida qaytmoqda. 5,7 km lik “Tezlik ibodatxonasi” haqida ko‘pchilik jamoalar allaqachon katta hajmda telemetriyaga ega.

Ferrari ham iyul oyida Monza’dan foydalandi: amaldagi 499P bilan 2027 yil uchun ishlab chiqilayotgan prototipni solishtirdi. Bu ham o‘ziga xos signal – italiyaliklar bu trekni nafaqat uy poygasi, balki kelajak loyihalari uchun ham laboratoriya sifatida ko‘rmoqda.

Monza’da hamon eski qoida ishlaydi: maksimal tezlik va past drag – hammasi shunga borib taqaladi. Uzoq to‘g‘ri yo‘laklarda Balance of Performance o‘ta muhim bo‘ladi. Bir necha kilometrga cho‘zilgan yo‘lda kichik ustunlik ham poyga taqdirini hal qiladi.

Qatar va Bahrain o‘rniga: kuchlar nisbati qanday o‘zgaradi?

Bu almashtirish faqat geografiyani emas, kuchlar nisbatini ham o‘zgartiradi. Qatar’dagi oxirgi tashrifda Ferrari podiumni to‘liq egallab, tarixiy natijaga erishgandi. Bahrainda esa Toyota hukmronligi aniq: Sakhirdagi so‘nggi sakkizta poyganing barchasida g‘alaba.

Bekor qilingan musobaqalar qanday kechgan bo‘lardi – buni hech kim aniq bilmaydi. Ammo shinalarni ehtiyotkor boshqarish va issiq sharoitda tezlikni ushlab turish bo‘yicha Toyota’ning obro‘si hisobga olinsa, Bahrain’da TR010 raqiblar uchun deyarli “qoplab bo‘lmas” darajada kuchli bo‘lishi kutilardi. Shu ma’noda, taqvimdagi o‘zgarish Toyota’ning 2023 yildan beri ilk haydovchilar chempionligini qo‘lga kiritish umidlariga sezilarli zarba berdi.

Hypercar: BMW va Toyota yelkama-yelka, Ferrari soyada emas

Mavsum yarmi ortda qoldi, Hypercar reytingining tepasida esa to‘liq tenglik. #20 BMW M Hybrid V8 bortida Robin Frijns va Rene Rast ilk to‘rtta bosqichda 75 ochko jamg‘ardi. Xuddi shuncha ochko bilan Le Mans g‘oliblari – Kamui Kobayashi, Nyck de Vries va Mike Conway – #7 Toyota’da yonma-yon turibdi.

#20 BMW’ning uchinchi haydovchisi Sheldon van der Linde rasmiy jadvalda uchinchi bo‘lib turibdi, ammo Imola ochilish bosqichini IMSA SportsCar Championship bilan to‘qnash kelgani sabab o‘tkazib yuborgani uchun chempionlik uchun rasmiy da’vogar emas.

Van der Linde’ni hisobdan chiqarib, real kurashga nazar tashlasak, #51 Ferrari 499P ekipaji – James Calado, Antonio Giovinazzi va Alessandro Pier Guidi – 57 ochko bilan uchinchi o‘rinda. Ularning ortidan atigi bir ochkoga ortda qolgan #8 Toyota ekipaji – Brendon Hartley, Sebastien Buemi va Ryo Hirakawa – ta’qib qilmoqda.

Demak, haydovchilar chempionatida asosiy zarba beruvchilar BMW va Toyota. Ferrari esa hali g‘alaba ko‘rmagan bo‘lsa-da, raqamlarga qaraganda, kurashdan uzilib qolmagan.

Cadillac uchun mavsum og‘ir kechmoqda. Jota tarkibidagi #12 V-Series.R bortida Norman Nato va Will Stevens yetakchi juftliklardan 33 ochkoga ortda qolgan. Bu farqni qisqartirish uchun ularga nafaqat tezlik, balki raqiblarning xatosi ham kerak bo‘ladi.

Ishlab chiqaruvchilar reytingida esa hozircha Toyota ustun

BMW’dan 5 ochkoga oldinda, Ferrari esa uchinchi o‘rinda va ulardan 39 ochkoga ortda.

LMGT3: Corvette oldinda, lekin ichki tafovutlar bor

LMGT3 sinfida #33 TF Sport Corvette Z06 GT3.R Le Mans’dagi sinf g‘alabasi ortidan mustahkam ustunlikka erishdi. Biroq bu jamoada ham muhim tafsilot bor: to‘rt poyganing barchasida qatnashgan yagona haydovchi – Jonny Edgar. Bu esa ichki ochko taqsimotida ham, chempionlik ssenariylarida ham o‘z ta’sirini ko‘rsatadi.

Ikkinchi o‘rinda #92 Manthey Porsche 911 GT3 R ekipaji – Richard Lietz, Riccardo Pera va Yasser Shahin – turibdi. Ular Edgar’ning Corvette’idan 27 ochkoga ortda. Bunday farqni qisqa taqvimda yopish oson emas, lekin Le Mansdan keyingi bosqichlarda barqaror podiumlar hamon hammasini o‘zgartirib yuborishi mumkin.

Ikki oy, to‘rtta poyga, bitta savol

Amerika, Osiyo va Yevropani qamrab oladigan yakuniy sprint oldidan taqvim siqildi, ochkolar kamaydi, xatolarga joy qolmadi. Har bir pit-stop, har bir strategik qaror, har bir shina almashinuvi – barchasi chempionlik yo‘nalishini o‘zgartirishi mumkin.

BMW birinchi katta WEC unvonini yozib qo‘yadimi? Toyota yo‘qotilgan Bahrain o‘rnini boshqa trekda qoplashga ulguradimi? Yoki Ferrari nihoyat g‘alabani qo‘lga olib, raqiblarni so‘nggi poygagacha asabiylashtiradimi?

Javoblar Barcelona start chizig‘idan boshlab, Monza’da chempionlik bayrog‘i hilpiraguncha yoziladi.