Cadillac’ning birinchi F1 yozgi sinovi: 11-o‘rin va salohiyat
Formula 1 sahnasiga yangi jamoa qadam qo‘yishi kamdan-kam uchraydi. Ayniqsa, qoidalar murakkab, raqiblar yillar davomida sayqallangan bo‘lsa. Cadillac aynan shunday fon ostida paddockka kirib keldi – katta byudjet, baland ambitsiya va Graeme Lowdon boshchiligidagi tajribali rahbariyat bilan, lekin Manor davridagidan butunlay boshqa sharoitda.
Bu safar tayanch kamroq, mas’uliyat esa ko‘proq. Haas 2016 yilda yo‘lga chiqqanida ko‘p narsani tashqaridan olgan bo‘lsa, Cadillac MAC-26’ning katta qismini o‘zi ishlab chiqishi yoki o‘zi buyurtma qilishi kerak edi. Ustiga ustak, 2026-yilgi murakkab quvvat qurilmalari reglamenti. Xatoga joy yo‘qdek tuyulardi.
Shunga qaramay, yozgi tanaffusga kelib, jamoa “C” bahosiga loyiq bo‘ladigan darajada o‘zini tutdi. Turnir jadvalining tubida, lekin butunlay yo‘q bo‘lib ketmagan holda.
Jadvalda – 11-o‘rin, natijada – yashirin salohiyat
Raqamlar sovuq: Cadillac hozircha 11-o‘rinda va birorta ochko yo‘q. Eng yaqin imkoniyat – jazolarga to‘la Monako poygasi bo‘ldi, u yerda Sergio Perez 11-o‘rinda to‘xtadi. Birgina pozitsiya yetmadi.
Mavsum boshidan buyon jamoa qiynalayotgan Aston Martin’ni ko‘p bosqichlarda orqada ushlab turdi. Bu, yangi jamoa uchun, o‘ziga yarasha signal edi. Lekin Hungaroringdagi yirik yangilanish Aston Martin’ni keskin oldinga tortdi va Cadillac yana start maydonining oxiriga qaytib qoldi.
Yana bir og‘riqli satr: to‘qqizta chiqib ketish. Bu borada ham faqat Aston Martin ularni ortda qoldirgan, xolos. Ishonchlilik – hozircha Cadillac’ning eng zaif joylaridan biri.
Shunga qaramay, jamoa yo‘lni veteran haydovchilar bilan boshlab berdi. Sergio Perez va Valtteri Bottas – podiumlar ko‘rgan, g‘alaba nimaligini biladigan pilotlar. Ularning tajribasi yangi loyihaga tayanch bo‘lishi kerak edi va hozircha shunday bo‘lyapti ham: jamoa hech bo‘lmaganda o‘z tezligi bilan 107% qoidasidan ancha yiroqda ekanini tezda isbotladi.
Paddockdagi sahna: yangi jamoa, lekin begona emas
Yangi jamoa uchun birinchi sinov – nafaqat trekda, balki tashkiliy maydonda ham. Cadillac bu yerda xato qilmadi. Qorli va yomg‘irli Silverstone’dagi ilk suratga olish kunidan tortib, Barcelona’dagi shakedown’gacha – barcha muddatlar ushlab qolindi.
Melbourne’da paydo bo‘lganlarida, paddockda ular “yangi” ko‘rinmadi. Monaco marinasida chiroyli motorhome, Miami’dagi “uyga qaytish” atrofidagi shov-shuv – imidj jihatidan Cadillac o‘zini F1 standartiga mos darajada ko‘rsatdi.
Ammo bu chempionatda yagona hakam – sekundomer. MAC-26 trekka chiqqan ilk haftalardanoq peshqadamlar tempi ortidan taxminan uch soniya kechikayotgan bo‘lsa-da, 107% xavotirlari tezda yo‘qoldi. Jamoa mashinani Mario Andretti sharafiga atab MAC-26 deb nomladi va unga poyga sayin deyarli yangi detallar olib keldi.
Yangi jamoa uchun bunday tezkor yangilanish sur’ati – katta yutuq. Grid bo‘ylab rivojlanish poygasida Cadillac hozircha tempni yo‘qotmayapti.
Og‘riqli darslar: tormozlar, ishonchlilik va sabrsizlik
Bu yo‘l, albatta, tekis bo‘lmadi. Ishonchlilikdagi uzilishlar, o‘zgaruvchan forma, uchinchi tomon yetkazib beruvchilarga bog‘liqlik – bularning bari yangi loyiha uchun odatiy, lekin baribir og‘ir zarba bo‘lib tushdi.
Avstriya Gran-prisida ikkala mashinaning ham tormozlar qizib ketishi tufayli chiqib ketishi – aynan shunday zarbalardan biri. Eng yomoni, shu muammo keyinroq Vengriyada yana bosh ko‘tardi. Bunday xatolar bir marta kechiriladi, ikkinchi marta ogohlantiradi, uchinchi marta esa tizimning o‘zini shubha ostiga qo‘ya boshlaydi.
Trek chetidagi ishlar ham haydovchilarni to‘liq qoniqtirayotgani yo‘q. Perez ham, Bottas ham tezlikdagi va operatsion ishlardagi o‘sish sur’atidan ko‘ngli to‘la emas. Ularning sabrsizligi tabiiy: bunday tajribaga ega pilotlar orqa qatorda qolishni qabul qilmaydi.
Graeme Lowdon esa bu taranglikni foydali kuch deb biladi. Uning fikricha, aynan shunday bosim jamoani oldinga sudrashi kerak. U jamoa ichida “to‘g‘ri darajadagi” keskinlik shakllanayotganini ta’kidlaydi – bu esa, nazariy jihatdan, Cadillac’ni o‘rganish va xatolarni tuzatishga majbur qiladi.
“11-poyga”lik jamoa: poyga va poydevor bir paytda qurilmoqda
Lowdon bir narsani aniq aytadi: bu o‘lchovlar nisbiy o‘yin. Yangi jamoa qayerda bo‘lishi “kerak”ligini oldindan chizib bo‘lmaydi. Ular o‘zlarini boshqacha mezon bilan baholashmoqda: mashina vaqtida shakedown qildimi, to‘liq dyno sinovlariga o‘z vaqtida chiqdimi, barcha muddatlar ushaldimi – hozircha javob “ha”.
Eng muhim dalil – tezlik bo‘yicha kamida bir yaxshi yo‘lga qo‘yilgan jamoani ortda qoldira olganlari. Bu, Lowdon nazarida, butun kollektiv qanday ishlayotganini ko‘rsatib turibdi. Muammolar paydo bo‘lganida esa Cadillac o‘zini bahona bilan himoya qilmayapti, balki qolganlar bilan bir xil mezonda baholanishga rozi.
Shu bilan birga, ular o‘zini aldamaydi: bu atigi 11-grand-pri. Jamoa hali poydevor qurayotgan, lekin bir vaqtning o‘zida eng yuqori darajadagi raqobatda ishtirok etayotgan kamdan-kam loyihalardan biri. Har bir hafta oxiri – laboratoriya, har bir xato – navbatdagi yangilanishga sabab.
Savol endi bitta: bu “C” bahosi kelasi mavsumlarda sakrash uchun tayanch bo‘ladimi yoki Cadillac uzoq muddatga gridning orqa qismiga mixlanib qoladimi?
