Ellen Walshe va Mona McSharry: Parijdan Los-Anjeles sari kuchli start
Ellen Walshe va Mona McSharry: Parijdan Los-Anjeles sari uzun yo‘lning kuchli starti
Parijdagi suv havzalari hali ham sovimasdan, Irlandiya suzishining ikki yulduzi – Ellen Walshe va Mona McSharry – allaqachon navbatdagi marraga ko‘z tikdi. Oktyabr oyidagi Jahon kubogi seriyasi yaqinlashmoqda, ufqda esa 2028 yilgi Los-Anjeles Olimpiadasi tobora yiriklashib bormoqda.
Parij ular uchun oddiy musobaqa emasdi. Bu – burilish nuqtasi bo‘ldi.
Parijdagi besh medal – yangi davr signali
Team Ireland Parijdan beshta medal bilan qaytdi. Dublindan chiqqan Ellen Walshe ikki marta oltin olgan bo‘lsa, Sligolik Mona McSharry bitta kumush va ikkita bronza bilan uyiga yo‘l oldi.
Walshe 200 metr kompleks suzish va 400 metr kompleksda oltin medalni qo‘lga kiritdi – bu yo‘nalishlarda bosib o‘tilgan masofa nafaqat metrlar, balki yillar davomida to‘plangan mehnatning o‘lchovi bo‘ldi.
McSharry esa 100 metr brassda kumush, 50 va 200 metr brassda bronza oldi. Uchta masofada ham poyga podiumida turish – bu tasodif emas, tizimli ishning natijasi. O‘zi ham aynan shuni ta’kidladi: uchala yo‘nalishda ham mukofotlar qatorida bo‘lish, qilayotgan mehnati to‘g‘ri yo‘lda ekanini ko‘rsatdi.
Bu medal yomg‘iri bir haftalab RTÉ efiridan tushmadi. Irlandiyada yengil atletikachilar ham Birminghamdagi Yevropa chempionatidan to‘rt medal bilan qaytib, umumiy sport kayfiyatini ko‘tardi. Suzish esa shu to‘lqindan foydalanib, o‘ziga alohida e’tibor tortdi.
Endi navbat – Jahon kubogi seriyasiga.
“Nega to‘xtashim kerak?” – McSharry qaytishi
Ikki yil avvalgi Parij Olimpiadasidan so‘ng Mona McSharry sportni tark etish haqida o‘ylagan edi. Endi esa uning ko‘zida boshqa nur – LA28 sari aniq belgilangan yo‘l.
U 100 metr brassdagi kumush, 50 va 200 metr brassdagi bronzalardan keyin o‘zini yangidan kashf etgandek bo‘ldi. Uchala masofada ham podiumga chiqish unga bir narsani isbot qildi: yillar davomida qilgan ishlari nihoyat to‘liq ko‘rinish bera boshladi. Endi faqat ikki yil davomida shu yo‘ldan og‘may yurish kerak.
Mona tanaffusning ahamiyatini ham yashirmadi. Parijdan keyingi qisqa dam olish unga boshini tozalashga, kayfiyatini yangilashga yordam bergan. U mashg‘ulotlarga qaytganida, hanuz shu mashaqqatli jarayonni – har bir ikki-uch millisekundni “yulib olish”ni – sevishini tushundi. Shu savolni o‘zi ham berdi: agar bu jarayondan hanuz zavq olayotgan bo‘lsam, nega to‘xtashim kerak?
Bugun u ikki yil qolgan Olimpiadani uzoq emas, qo‘l yetadigan masofa deb biladi. Va buni oddiy, sodda fikr bilan yakunlaydi: “Nega endi urinib ko‘rmaslik kerak?”
Walshe: qisqa tanaffus, tez qaytish
Ellen Walshe ham dam olish haqida o‘ylayapti, lekin bu ham uzoq emas. Ikki oltindan keyin u o‘ziga taxminan ikki haftalik tanaffus berishni rejalashtiryapti. Bir haftaga quyoshli joyga uchib, keyin esa yana basseyn.
Uning rejasida ortga yo‘l yo‘q: oktyabrda Mona bilan birga Jahon kubogi turiga qaytish. O‘tgan yili bu seriyada katta muvaffaqiyatga erishishgan, shuning uchun suvdan uzoqda juda ko‘p qolishni istamaydi. Vaqtni yo‘qotmaslik, ritmni ushlab turish – Walshe uchun asosiy tamoyil.
Medallardan keyingi og‘riqli savol: basseyn qayerda?
Irlandiyada suzish bo‘yicha bu muvaffaqiyatlar fonida eski, ammo dolzarb savol yana kun tartibiga qaytdi: infratuzilma.
Olimpiya chempioni Daniel Wiffen allaqachon mamlakatda ko‘proq 50 metrlik basseynlar qurish zarurati haqida bong urgan. Swim Ireland o‘tgan yili e’lon qilgan “Swimming Pool Gap Analysis Report” esa raqamlar bilan shafqatsiz haqiqatni ochib qo‘ydi.
Hisobotga ko‘ra, Irlandiya Respublikasida har 81 053 kishiga atigi bitta jamoat basseyni to‘g‘ri keladi. Bu xalqaro eng yaxshi amaliyotlardan ancha ortda qolayotgan ko‘rsatkich. Yana bir muammo – basseynlarning 57 foizi mehmonxonalarda joylashgan. Demak, kirish cheklangan, narxlar esa yuqoriroq. Oqibatda, ommaviy qatnashish imkoniyati tarixdagi eng past darajalardan biriga tushib qolgan.
Shu fon’da suzish bo‘yicha yangi avlodni qanday yetishtirish mumkin, degan savol tabiiy ko‘rinadi.
“Suv – suv, basseyn – basseyn”
Shunga qaramay, McSharry va Walshe yuqori darajaga chiqishni istaganlar uchun eng muhim narsa – shaxsiy yondashuv va atrofdagi odamlar deb hisoblaydi.
McSharry o‘z yo‘lini eslab, oila va murabbiylarining qo‘llab-quvvatlashi hal qiluvchi bo‘lganini aytadi. Bolaligidan atrofida maqsadga sodiq jamoa bo‘lgan, ularning qat’iyati Mona uchun tayanch vazifasini bajargan. Agar shunday muhitni yaratish imkoni bo‘lsa, deydi u, qolganini ish hal qiladi: suv – suv, basseyn – basseyn. Qayerda bo‘lishidan qat’i nazar, ter to‘ksang, natija keladi.
U uchun RTÉ orqali butun hafta davomida suzish musobaqalari jonli namoyish etilgani ham katta yutuq. Bu translyatsiyalar suzishni yangi tomoshabinlarga yetkazdi, bolalar va ota-onalarga “qayergacha yetib borish mumkin”ligini ko‘rsatdi.
Walshe esa o‘z misolini keltiradi. U butun umr klub tizimida ulg‘aygan, hamon klub tarkibida shug‘ullanadi. Asosan 25 metrlik basseynda, ba’zan kuniga ikki mahal mashg‘ulot o‘tkazadi. Shunga qaramay, bugungi darajaga chiqdi. Demak, boshqalar ham qila oladi. Uningcha, agar basseyn bo‘lsa, suv bo‘lsa – bahona qolmaydi. Shunchaki ishga kirishish kerak.
Irlandiya suzishi ayni damda noyob lahzani boshdan kechiryapti: medallar bor, qahramonlar bor, efir va e’tibor bor. Endi savol bitta – bu to‘lqin infratuzilma va siyosiy qarorlarni ham harakatga keltiradimi yoki Walshe bilan McSharryning jasorati vaqtinchalik ilhom sifatida xotiralardagina qolib ketadimi?
