FIFA ichidagi eng katta bo‘linish: Infantino FFE loyihasini bekor qildi
FIFA prezidenti Gianni Infantino o‘zining eng bahsli tashabbuslaridan birini — Jahon chempionatiga xususiy kapital kiritishni ko‘zlagan FIFA Forward Enterprise (FFE) loyihasini rasman bekor qildi. Bu qaror butun dunyo bo‘ylab keskin e’tirozlar, ichki iste’folar va konfederatsiyalar darajasidagi ochiq bo‘htonlardan so‘ng qabul qilindi.
Reja oddiy ko‘ringan, ammo o‘ta portlovchan edi: Jahon chempionati daromadlarining bir qismini xususiy investorlar uchun ochish, evaziga esa har bir FIFA a’zo assotsiatsiyasiga qo‘shimcha kapital quyish. Xabarlar orasida Jason Kushner nomi ham tilga olingan — u AQSh prezidenti Donald Trumpning kuyovi Jared Kushnerning ukasi sifatida tanilgan va aynan u investitsiya guruhini boshqarishi mumkinligi aytilgan edi.
Bu g‘oya futbol siyosatining eng yuqori qatlamida darhol portlashga sabab bo‘ldi.
Boykot tahdidi: UEFA zarbasi va ortidan kelgan to‘lqin
Infantino tashabbusi nafaqat jamoatchilik, balki FIFA ichidagi eng ta’sirchan o‘yinchilarni ham qarshi tomonga o‘tkazdi. UEFA keskin pozitsiya egallab, o‘z a’zolari nomidan qat’iy signal yubordi: agar loyiha davom etsa, ular barcha FIFA musobaqalarini, jumladan erkaklar va ayollar Jahon chempionatlarini boykot qilishga tayyor ekanini bildirdi.
Bu shunchaki siyosiy bayonot emas, balki Jahon chempionatining sport va tijoriy poydevoriga urilgan bevosita zarba edi.
UEFAning bu pozitsiyasiga tez orada CONCACAF va Osiyo futbol konfederatsiyasi (AFC)dan ham qo‘llab-quvvatlash kelib tushdi. Shu tariqa, Infantino rejasiga qarshi front global ko‘rinish oldi. FIFA tarixida kamdan-kam uchraydigan darajada keng ko‘lamli norozilik shakllandi.
Bosim oshdi. Reja esa tebranishga tushdi.
Ichki portlash: maslahatchi ketdi, COO o‘zini “aldangan” deb his qildi
Tashqi bosim yetmagandek, FIFA ichida ham chiziqlar yorila boshladi. Prezident maslahatchisi, sobiq US Soccer prezidenti Carlos Cordeiro lavozimidan iste’fo berdi. Bu iste’fo shunchaki texnik qaror emas, balki yuqori darajadagi norozilik signali sifatida qabul qilindi.
Yana bir zarba — FIFA bosh operatsion direktori Kevin Lamour o‘z bayonotida o‘zini “aldangan” his qilayotganini ochiq aytdi. Rahbariyatga nisbatan bunday keskin ibora odatda yopiq eshiklar ortida qoladi. Bu safar esa hammasi oshkora bo‘ldi.
Infantino uchun bu allaqachon oddiy bahsli loyiha emas, obro‘ va hokimiyat sinoviga aylangan edi.
FIFA prezidenti bayonoti: “Bo‘linish” so‘zi hammasini aytib turibdi
Juma kuni kechqurun FIFA “FIFA Prezidentiga tegishli bayonot” sarlavhasi ostida rasmiy matnni tarqatdi. Unda Infantino FFE loyihasini rasman ortga surdi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, loyiha maqsadi FIFA a’zo assotsiatsiyalarini, ayniqsa yordamga eng ko‘p muhtoj mamlakatlarni qo‘llab-quvvatlash bo‘lgan. Reja faqat a’zolarning ko‘pchilik qo‘llab-quvvatlasa, FIFA Kengashi, konfederatsiyalar va boshqa manfaatdor tomonlar bilan maslahatlashuvlar asosida amalga oshirilishi kerak edi.
Ammo muhokamalar chuqurlashgani sari asosiy muammo yuzaga chiqdi: bo‘linish.
Infantino aynan shu so‘zni tanladi — “bo‘linishlar”. U loyihaning atrofida paydo bo‘lgan qarama-qarshiliklar dastlabki maqsadni — futbolni birlashtirish va rivojlantirishni — inkor etayotganini tan oldi. Shundan so‘ng u eng muhim jumlani aytdi: bu taklif endi davom ettirilmaydi.
Qisqa, aniq va qaytish nuqtasini belgilab qo‘ygan qaror.
Keyingi sahifa: birlikni qayta tiklashga urinish
Infantino endi yo‘nalishni o‘zgartirishga majbur. U yaqin kunlar va haftalarda barcha manfaatdor tomonlarni yana bir stol atrofida jamlash niyatida ekanini bildirdi. Maqsad — o‘yin manfaati yo‘lida umumiy nuqtani topish, ayniqsa eng ko‘p yordamga muhtoj mamlakatlarda futbolni o‘stirish.
Savol esa ochiq qolmoqda: bu chekinish FIFA ichida ishonchni tiklash uchun yetarlimi yoki bu mojaro tashkilot boshqaruvi atrofidagi katta munozaralarning faqat boshlanishimi?
