Gianni Infantino: FIFA Prezidentining Qaltis O‘rni
FIFA prezidenti Gianni Infantino bir necha oy avval futbol siyosatining eng qudratli odami sifatida ko‘rinar edi. 2025 yilgi Jahon chempionati sikliga u deyarli raqobsiz kirdi: FIFA tarkibidagi 211 a’zodan 200 dan ortig‘i turnir boshlanishidan oldinyoq qayta saylanishini qo‘llab-quvvatlovchi xatlar yuborgan edi.
Endi esa o‘sha siyosiy kapital ko‘z o‘ngida erib ketmoqda.
Jahon chempionatini “sotish” rejasi portladi
Infantino eng katta xatosini aynan kuchining cho‘qqisida qildi. U FIFA’ning eng muqaddas turnirlarini – avvalo Jahon chempionatini – xususiy investorlar uchun ochish, ya’ni bayroqdor musobaqalarga kichik ulushlar sotish g‘oyasini oldinga surdi.
Gap shunchaki tijorat hamkorliklari haqida emas edi. Gap “futbolning tojidagi gavharlar”ni bozor stoliga qo‘yish haqida ketayotganini tushungan futbol olami darhol keskin reaksiya bildirdi.
Bosim kuchli bo‘ldi. Tez bo‘ldi. Va to‘g‘ridan-to‘g‘ri Infantino shaxsiga qaratildi.
Reja butunlay qulab tushdi. FIFA ichidagi qarshilik, konfederatsiyalarning noroziligi, milliy assotsiatsiyalarning keskin ohangdagi signallari – bularning bari prezidentni orqaga chekinishga majbur qildi. U tijoratlashtirish sxemasidan voz kechishga majbur bo‘ldi, ammo siyosiy zarba allaqachon berilgan edi.
UEFA oldinga chiqdi, ittifoq darz ketdi
Eng og‘ir zarbalardan biri UEFA tomonidan berildi. Yevropa futbolining bosh tashkiloti ochiqchasiga Infantino iste’fosini talab qildi. Bu shunchaki norozilik emas, balki FIFA tarixidagi eng kuchli ochiq siyosiy hujumlardan biri sifatida ko‘rildi.
Alohida assotsiatsiyalar ham jim o‘tirmadi. Wales, Serbia va Finlandiya – avvalroq Infantino qayta saylanishini qo‘llab-quvvatlagan uch assotsiatsiya – o‘z pozitsiyasini qayta ko‘rib chiqdi va unga bo‘lgan rasmiy yordamini qaytarib oldi.
Bu kichik ramziy qadam emas. Bu FIFA ichida “yopiq ovoz berish” davri tugab, ochiq qarama-qarshilik boshlanganining ishorasi sifatida qabul qilinmoqda.
Trump atrofidagi shov-shuv va FIFA’ning keskin javobi
Shu siyosiy bo‘ron chog‘ida yana bir g‘alati voqea yuzaga chiqdi. The Times nashri xabariga ko‘ra, Infantino AQSh prezidenti Donald Trump bilan bir necha bor bog‘lanishga uringan, undan kelib chiqqan bosimni yumshatishda yordam so‘ramoqchi bo‘lgani, degan da’vo paydo bo‘ldi.
Bu xabar futbol siyosatiga yangi o‘lcham qo‘shdi: endi gap faqat Yevropa va FIFA o‘rtasidagi ziddiyat emas, balki Oq uy darajasidagi ehtimoliy aloqalar haqida ketayotgandek ko‘rindi.
FIFA esa bu safar sukut saqlamadi. Tashkilot rasmiy bayonot bilan chiqib, xabarni keskin rad etdi:
“FIFA Prezidenti so‘nggi kunlarda AQSh Prezidentiga yoki uning ma’muriyatidagi biror a’zoga qo‘ng‘iroq qilmagan. Bu – sof uydirma”, – deyiladi tashkilot bayonotida.
Shu bilan FIFA infomaydonni tezda yopishga urindi. Ammo savollar qolmoqda: Infantino siyosiy jihatdan bunchalik siqilgan paytda, haqiqatan ham tashqi yordam izlash darajasiga tushib qolganmi?
Kimlar uning o‘rnini egallashi mumkin?
Infantino atrofidagi bosim kuchaygani sayin, futbol sahnasida yangi savol paydo bo‘ldi: agar u ketadigan bo‘lsa, kim uning o‘rnini egallaydi?
Turli nomlar tilga olinmoqda, turli variantlar muhokama qilinmoqda. Hozircha aniq nomzodlar haqida rasmiy poyga yo‘q, ammo futbol siyosatini yaqindan kuzatayotganlar allaqachon olti nafar potentsial voris haqida faktlar va ssenariylarni tahlil qilmoqda.
Bu muhokamalar bir narsani ko‘rsatib turibdi: FIFA tepasidagi kursi endi “kafolatlangan” emas. Futbol olami Infantino davridan keyingi manzarani tasavvur qila boshladi.
Yevropa boykoti soyasi va futbol boshqaruvining kelajagi
Eng xavotirli signal – Yevropa terma jamoalari va assotsiatsiyalari darajasida paydo bo‘layotgan boykot ehtimoli. Gap hozircha faqat ehtimol darajasida, ammo o‘ziyoq FIFA uchun ogohlantiruvchi qo‘ng‘iroq.
Agar Yevropa jiddiy qaror qabul qilsa, FIFA musobaqalarining siyosiy va sportiy og‘irligi tubdan o‘zgarishi mumkin. Bu nafaqat Infantino kelajagi, balki butun global futbol boshqaruv tizimi uchun burilish nuqtasi bo‘lishi ehtimoli bor.
Bugun savol bitta: FIFA bu bo‘hrondan o‘zini yangilab chiqadimi yoki Gianni Infantino bilan birga o‘zining eng og‘ir sinoviga yiqilib tushadimi?
