Infantino tanqidlarga javob berdi: Nafrat emas, bayramni ko‘rdik
FIFA prezidenti Gianni Infantino so‘nggi Jahon chempionati atrofidagi tanqidlar fonida sukut saqlamadi. U ochiq xat bilan chiqib, turnirni “nafrat va yolg‘on rivoyatlar” bilan qora qilayotganlarni keskin tanqid qildi va musobaqani xavfsizlik, birdamlik va inklyuziya tantanasi sifatida himoya qildi.
Turnir Ispaniya g‘alabasi bilan yakunlandi, uch mamlakat — AQSh, Kanada va Meksika bo‘ylab o‘tkazilgan bu mundial tarixdagi eng murakkab logistik sinovlardan biri edi. Infantino esa aynan shu fonni eslatib, tanqidchilarga yuzlandi.
“You were so consumed by hate and criticism that you missed it all,” — deya yozdi 56 yoshli rahbar. Unga ko‘ra, millionlab muxlislar stadionlarda va ekranlar qarshisida quvonch va birlikni his qilgan bir paytda, ayrimlar faqat salbiy fon yaratish bilan band bo‘lgan.
“Qalam va qog‘oz ortida, ekranlar ortida o‘tirib nafrat va yolg‘on mish-mishlar tarqatayotganlarga shuni aytmoqchimanki, siz orqada o‘tirganda, biz FIFAda old chiziqda turib, tashkil qilyapmiz, mehnat qilyapmiz va dunyodagi eng yaxshi shouni taqdim etyapmiz. Biz hech qanday zo‘ravonliksiz, hech qanday hodisasiz, 100 foiz xavfsizlik va himoya bilan, faqat quvonch va baxtni boshdan kechirdik,” — deya ta’kidladi u.
Visa mojarolari, siyosiy fon va hakamlik bosimi
Bu mundial FIFA uchun oson o‘tmadi. AQShning bir qator davlatlar fuqarolari uchun vizani cheklash siyosati sababli muxlislar va ayrim rasmiylar turnirga kelishda muammoga duch keldi. Urush girdobidagi hududlardan kelgan terma jamoalar atrofida ham keskin savollar ko‘tarildi.
Tanqid to‘lqini faqat tashkiliy masalalar bilan cheklanib qolmadi. AQSh hujumchisi Folarin Balogun uchun avtomatik tarzda qo‘llanilishi kerak bo‘lgan bir o‘yinlik diskvalifikatsiya Donald Trump aralashuvidan so‘ng bekor qilingani FIFAga alohida bosim olib keldi. Bu qaror sport va siyosat chegarasi qayerda tugashi haqidagi munozaralarni yana avj oldirdi.
Argentinaning Misr ustidan 1/8 finaldagi g‘alabasi ham tinch o‘tmadi. Ayniqsa, Misr bosh murabbiyi Hossam Hassan hakamlik qarorlarini keskin tanqid qildi, o‘yindagi ayrim epizodlar atrofida bahslar hanuz jimigan emas.
Infantino esa bu bosimni tan oldi, lekin kontekstni eslatdi: “Potensial xato qizil yoki sariq kartochkalar, yoki ayrim vaziyatlarda futbolchilarni chetlatmaslik haqidagi keyingi qarorlar dunyoning eng yirik ligalarida ham odatiy va keng qabul qilingan holat. Aynan o‘sha amaliyotlardan foydalanadigan mamlakatlarning o‘zi bugun bizni tanqid qilayotgani qiziq,” — deb yozdi u.
Chegaradagi to‘siqlar: hakam va terma jamoalar yo‘lida
Turnir atrofidagi eng nozik nuqtalardan biri — chegaradan o‘tish masalasi bo‘ldi. Somali hakami Omar Abdulkadir Artan amaldagi vizasiga qaramay AQShga kiritilmadi. Bu holat FIFAning hakamlar korpusi va mezbon davlatlar hukumatlari o‘rtasidagi muvofiqlashtirish darajasi bo‘yicha savollar tug‘dirdi.
Eron terma jamoasi esa yanada murakkab siyosiy fon ostida harakat qildi. AQSh hukumati tomonidan joriy etilgan qat’iy cheklovlar, ikki davlat o‘rtasidagi davom etayotgan urush holati — bularning barchasi jamoaning safarini xavf ostiga qo‘yishi mumkin edi.
Infantino bu mavzuga alohida urg‘u berdi: “Eron AQShga hech qanday hodisa yoki to‘qnashuvsiz kirdi. Eron jamoasi vizalarni oldi, chunki futbol — tinchlik haqida. Bu siyosat haqida emas,” — dedi u. Uning so‘zlariga ko‘ra, og‘ir sog‘liq muammolari yoki boshqa jiddiy qiyinchiliklarga duch kelayotgan davlatlar vakillariga ham vizalar berilgan.
“Nafrat” va “bayram” o‘rtasidagi kurash
Infantino xatida asosiy chiziqni aniq chizdi: bir tomonda uningcha, “nafrat va yolg‘on rivoyatlar” bilan kun ko‘rayotganlar, ikkinchi tomonda esa stadionlarda qo‘shiq aytayotgan, bayram qilayotgan millionlab muxlislar.
U o‘zini va tashkilotini “old chiziqda” deb ta’rifladi — xavfsizlik, tashkiliy ishlar, siyosiy bosimlar, hakamlik mojarolari, vizalar, diplomatik keskinliklar orasida muvozanat izlayotgan tuzilma sifatida. Tanqidchilar esa, uning tasvirida, masofadan turib hukm chiqarayotgan tomoshabinlar.
Bu qarama-qarshilik yaqin orada yo‘qoladimi yoki yo‘qmi — ochiq savol. Lekin bir narsa aniq: Gianni Infantino bu Jahon chempionatini mudofaaga emas, hujumga o‘xshash ohangda yakunladi. Endi esa navbat, o‘sha “qalam va ekran” ortida o‘tirganlarga — ular bu chaqiriqqa qanday javob qaytaradi?
