IOC Infantino ustidan shikoyatni rad etdi: Siyosiy betaraflik masalasi
Xalqaro Olimpiya Qo‘mitasi (IOC) inson huquqlari bo‘yicha nodavlat tashkilot FairSquare tomonidan FIFA prezidenti Gianni Infantino ustidan berilgan shikoyatni rad etdi. Gap — siyosiy betaraflik qoidalarini buzdi, degan da’vo haqida.
FairSquare murojaatida Infantino AQSh prezidenti Donald Trumpga ochiq siyosiy ko‘mak ko‘rsatib, IOCning qat’iy betaraflik tamoyillarini “muntazam ravishda buzgan” deb ta’kidlagan edi. Ular aynan shu holatni Olimpiya tizimi me’yorlariga zid, deb ko‘rsatdi.
IOC matbuot kotibi AFP agentligiga ma’lum qilishicha, masala IOC Etika komissiyasi tomonidan batafsil ko‘rib chiqilgan. Ammo yakunda bir jihat hal qiluvchi bo‘ldi: Olimpiya nizomiga ko‘ra, har bir Xalqaro federatsiya (IF) o‘z boshqaruvida mustaqil va avtonom hisoblanadi. Shuning uchun shikoyat IOC Etika komissiyasi vakolat doirasidan tashqarida, degan xulosa qilindi.
Bu — qog‘ozdagi texnik jumla emas. Olimpiya harakatining o‘zagi bo‘lgan qasamyod IOCning qariyb yuz nafar a’zosidan, shu jumladan Infantinodan ham, tijoriy va siyosiy manfaatlardan mustaqil bo‘lib ish yuritishni talab qiladi. Bu talab Olimpiya nizomida ham alohida mustahkamlangan.
Shunga qaramay, bu Infantino atrofidagi ilk tortishuv emas. Fevral oyida IOC yana bir bahsni yopib qo‘ygandi: Trump chaqirgan Board of Peace ilk yig‘ilishida Infantino ishtirok etib, boshiga “USA” va “45-47” yozuvli qizil kepka kiyib olgani keskin e’tirozlarga sabab bo‘lgan edi. “45-47” — Trumpning ikki muddatli prezidentlik da’vosiga ishora sifatida talqin qilindi.
O‘shanda ham IOC FIFA bilan aloqada bo‘lganini bildirgan va e’tiborni boshqa yoqqa burdi: futbol orqali G‘azo va Falastinda sport infratuzilmasi, ta’lim va elita sportini rivojlantirishga qaratilgan keng qamrovli dasturga. IOC bu tashabbusni xalqaro sport federatsiyasining tabiiy roli sifatida ko‘rsatdi va o‘zining Olympic Solidarity dasturi orqali mintaqada sportni qo‘llab-quvvatlashni davom ettirayotganini eslatdi.
FIFA esa o‘tgan yil dekabrida Trumpga o‘zining ilk tinchlik mukofotini topshirgan, Infantino bu qarorni o‘sha paytda “butun dunyoda tinchlik va birlikni targ‘ib etish yo‘lidagi favqulodda va noodatiy harakatlar” bilan izohlagan edi. Bu bayonot ham siyosat va sport chegarasi qayerda tugashi haqidagi savollarni yanada keskinlashtirgan.
Sahna ortida esa boshqa bir epizod esdan chiqqani yo‘q: Shimoliy Amerikada o‘tgan Jahon chempionati paytida Trump, Folarin Balogun olgan qizil kartochkadan keyin unga berilgan diskvalifikatsiya bekor qilingani oldidan Infantino bilan telefon orqali gaplashganini maqtanib aytgan. Bu voqea ham futbol siyosiy maydon bilan qanchalik chirmashib ketgani haqidagi bahslarni kuchaytirgan.
IOC esa hozircha chiziqni aniq chizib qo‘ydi: Infantino ustidan siyosiy betaraflik bo‘yicha shikoyat — ularning etika maydonida emas. Savol esa ochiq qoladi: sport rahbarlari siyosiy sahnaga qadam qo‘yishda qachon chiziqdan o‘tgan hisoblanadi?
