Iraola davri boshlanishi: Amerika safari “Liverpool”ga nimalarni ko‘rsatdi

Andoni Iraola bosh murabbiy sifatida ilk bor “Liverpool”ni yozgi safarga olib chiqdi. Nashville’da “Sunderland” ustidan g‘alaba, Nyu-Yorkda “Wrexham”ni yengish, so‘ng Chikagoda “Leeds”dan 4:2 hisobidagi mag‘lubiyat. Uchta shahar, uch xil kayfiyat, bitta aniq xulosa: bu jamoa hali shakllanish jarayonida.

G‘oya bor, ammo vaqt kam

“Leeds”ga qarshi ikkinchi bo‘lim “Liverpool” uchun ogohlantiruvchi signal bo‘ldi. Standart vaziyatlardagi muammolar, diqqatning uzilishi, o‘tgan mavsumdan tanish kamchiliklar yana yuzaga chiqdi. Ha, Iraola allaqachon tarkibni keskin o‘zgartirgan payt edi, ammo bu bahona emas – u ko‘rishi kerak bo‘lgan narsani ko‘rdi.

Biroq o‘sha o‘yinining birinchi bo‘limi – butun safarning eng yorqin 45 daqiqasi. Yirik yulduzlar qaytgach, Iraolaning oldinga intiluvchi, yuqori intensiv pressingga asoslangan o‘yini qanday ko‘rinishini shu paytda his qilish mumkin bo‘ldi. Raqibni bo‘g‘ib qo‘yadigan, tezkor, agressiv “Liverpool”. Konturlar aniq, lekin rasm hali chizilib bo‘lingani yo‘q.

Eng qizig‘i, Iraola hali Virgil van Dijk, Cody Gakpo, Alisson, Alexis Mac Allister va yangi kelgan Víctor Muñoz bilan hatto yuzma-yuz uchrashmadi. Devorlardagi suratlarda, videolarda bor, lekin maydonda emas. Ikki oycha avval tayinlangan murabbiy uchun bu g‘alati vaziyat, ammo haqiqat shunday.

Chorshanba kuni AXA bazasida nihoyat butunlay boshqa “Liverpool” to‘planadi. Chicago’dan tungi parvozdan keyin futbolchilarga ozroq dam berildi, Mac Allister esa hali ham Jahon chempionati charchog‘idan tiklanmoqda. Premyer liga startiga uch haftadan kam qoldi. Faqat ikki ta’lim o‘yini – “Como”ga qarshi Anfield’dagi dubl. Iraola buni yashirmaydi: birinchi turga kelib hammasi ideal bo‘lib qolmaydi. Bu jarayon marafon, sprint emas.

Transfer bozorida kechikishlar sezilib turibdi

Amerika safarining katta qismi davomida Iraola 14 nafar asosiy futbolchisiz ishladi: sakkiz nafari Jahon chempionatidan keyingi ta’til, oltitasi esa jarohat tufayli yo‘q edi. Natija oddiy: agar bu 14 futbolchi bilan ishlaganida, bugun “Liverpool” ancha tayyor ko‘rinardi.

Ammo hatto barcha sog‘lom bo‘lsa ham, tarkibdagi bo‘shliqlar ko‘zga tashlanadi. Mohamed Salahning ketishi mart oyida e’lon qilindi, shartnomani muddatidan oldin yakunlash bo‘yicha muzokaralar undan ham oldin boshlangan. Oradan besh oy o‘tdi, uning o‘rnini egallaydigan futbolchi hanuz yo‘q. Bu endi nafaqat savol, balki xavf.

Conor Bradley’ning og‘ir tizzadan olgan jarohati o‘ng qanot himoyasini yanada yupqalab qo‘ydi. Jérémy Jacquet va Giovanni Leoni atrofida katta umidlar bor, Leoni esa tizzasidagi jiddiy jarohatdan keyin haqiqiy “Adonis”ga aylangandek ko‘rinadi. AQSh safarida 18 yoshli Ifeanyi Ndukwe va Mor Talla Ndiaye ham o‘zini yaxshi ko‘rsatdi.

Lekin bu yetarli emas. Markaziy himoyada Premyer liga tajribasi kam, Ndukwe esa post-Brexit ish ruxsati muammolari sabab butun mavsumni o‘tkazib yuboradi. Joe Gomezning jarohatlar tarixi esa uni “asosiy to‘rtlikdan biri” emas, balki “sog‘lom bo‘lsa – bonus” maqomiga tushirib qo‘yadi.

Iraola qanot hujumchilarini ikki tomonda ham o‘ynashini yoqtirishini, o‘yin davomida ularni almashlab turishning afzalliklarini tushuntirdi. Bu zamonaviy, moslashuvchan yondashuv. Lekin o‘ng qanot baribir xavotir uyg‘otadi. Hatto Paris Saint-Germain hujumchisi Bradley Barcola transferi amalga oshsa ham, Salah ketgan bo‘shliqni bir kunda to‘ldirish oson bo‘lmaydi.

Nyoni: safardan chiqqan asosiy yutuq

Yoshlar bilan ishlash bu safarda majburiyatdan ko‘ra zarurat edi. Ammo Iraola ularning darajasidan chinakam hayratda qoldi. Ndukwe, Talla Ndiaye, Lewis Koumas, Kieran Morrison, Luke Chambers – barchasi o‘ziga yarasha da’vo qilib berdi.

Shunga qaramay, bittasi boshqalardan keskin ajralib turdi. Nyoni. Har bir o‘yinda u o‘sdi, ishonchi ortdi, maydondagi ta’siri kengaydi.

O‘tgan mavsumda Nyoni va Rio Ngumoha Arne Slot davrida muntazam ravishda birinchi jamoa bilan bo‘lgan, lekin yo‘llari turlicha kechdi. Ngumoha Premyer ligada 19 ta o‘yinda maydonga tushdi, beshta uchrashuvni asosiy tarkibda boshladi. Nyoni esa atigi oltita liga o‘yinida zaxiradan maydonga tushish bilan cheklangan.

Bu yozgi safardan keyin bunday tafovut saqlanib qolishi qiyin. Iraolaning “tezroq oldinga o‘ynang, bosim ostida ham vertikal yechim toping” degan talablari bilan Nyoni juda uyg‘un ko‘rindi. U raqib bosimi ostida ham, o‘zi harakat bilan bo‘shliq yaratgan paytda ham to‘pni oldinga olib chiqdi, chiziqlar orasini topdi, pressingni yorib o‘tdi.

“Leeds”ga qarshi Florian Wirtz goliga olib kelgan hujumdagi uning uzatmasi – butun safardagi ishtirokining ramzi bo‘ldi. Nozik, vaqtida va xavfli. O‘yindan keyin Nyoni bu yozda o‘zini yaxshilashi shartligini bilganini aytdi. Gapda emas, ishda isbot qildi.

Jones imkoniyatni qo‘ldan chiqaryapti

Curtis Jones uchun bu yoz boshqacha bo‘lishi mumkin edi. Shartnomasining so‘nggi 12 oyi, Inter qiziqishi ortib bormoqda, yangi murabbiy, bo‘shayotgan o‘rta chiziq. Bunday pallada futbolchi odatda o‘zini “mana men” deb ko‘rsatishga urinadi.

Ammo Amerika safarida bunday bo‘lmadi. Nyoni va Dominik Szoboszlai Iraolaning markaziy yarim himoyachidan kutgan talablariga tez moslashdi. Jones esa ayniqsa “Leeds”ga qarshi ikkinchi bo‘limda qiynaldi. Pozitsion o‘yin, pressingdagi roli, to‘pni tez chiqarish – hammasi bo‘g‘ilib qolgandek ko‘rindi.

Eng yomon taassurotni esa futbol emas, xulq-atvor qoldirdi. “Wrexham”ga qarshi o‘yinda Szoboszlai sardorlik bog‘ichini olgach, Jonesning ranjigan, hatto erkalik darajasidagi reaksiyasi ko‘zdan qochmadi. “Sunderland”ga qarshi ilk o‘yinda ham, Gomez maydonni tark etgach, bog‘ich Kostas Tsimikasga berildi – o‘tgan mavsumni “Roma”da ijarada o‘tkazgan zahira chap qanot himoyachiga.

Bolaligidan “Liverpool” muxlisi bo‘lgan, safardagi nisbatan tajribaliroq futbolchi uchun bu, albatta, og‘ir qabul qilinadi. Jones, Szoboszlai va Tsimikas keyingi kunlarda bu voqeani hazilga yo‘yishga urinishdi, ijtimoiy tarmoqlardagi shov-shuv ham biroz oshirib yuborilgandek tuyuldi.

Ammo Chikagoda Iraola bilan bo‘lgan suhbatda u jamoaviylik, kollektiv qadriyatlar, “men” emas, “biz” haqida qayta-qayta gapirdi. Shu fon’da Jonesning individualistik ishoralari yangi murabbiyning loyihasiga mutlaqo mos kelmay qoldi.

Szoboszlai: yangi yuz, yangi yetakchi

Salah, Andy Robertson, Van Dijk va Alisson bo‘lmagan safarda Dominik Szoboszlai Amerika bo‘ylab “Liverpool”ning bosh yuzi bo‘lib yurdi. Har bir maydonga chiqishi, har bir teginishi – stadionlarda shovqin, muxlislar orasida hayajon.

Bu shunchaki mashhurlik emas edi. U o‘tgan mavsum klubning eng yaxshi futbolchisi sifatida kelgan mavqeini yanada mustahkamladi. Mashg‘ulotlarda ohangni aynan u belgiladi, yosh tarkib ustida uning yetakchiligi sezilib turdi. Iraola uchun bunday figura – oltin.

Yangi besh yillik shartnoma imzolab, Szoboszlai klubga uzoq muddatli sadoqatini ko‘rsatdi. Salah va Robertson ketishi bilan bo‘shab qolgan vitse-sardorlik o‘rinlari bor. Ularning birini kim egallashi kerak, degan savolga javob juda mantiqli ko‘rinadi.

Amerika safari “Liverpool” uchun yakunlandi. Ammo savollar endi boshlanmoqda: transfer bozorida tezlik oshadimi, Iraolaning g‘oyasi tezroq shakllanadimi, va eng muhimi – Anfield’da yangi yetakchilar sahnaga qachon to‘liq chiqadi?