Janubiy Koreyada futbol bo‘yicha Jahon chempionati fiaskosi: Prezidentning talab va islohot va’dasi
Janubiy Koreyada futbol bo‘yicha Jahon chempionati fiaskosi endi nafaqat sport mavzusi. U siyosiy darajaga chiqdi.
Mamlakat prezidenti Lee Jae Myung terma jamoaning muvaffaqiyatsiz ishtiroki va darhol ortidan kelgan murabbiy Hong Myung-bo iste’fosidan so‘ng rasmiy tekshiruv o‘tkazishni talab qildi. Uning ohangi yumshoq emasdi. Qattiq, ochiq va bevosita.
Uch o‘yin, uch ochko – va katta savollar
Janubiy Koreya A guruhidan chiqa olmadi. Uch o‘yinda uch ochko. Bitta g‘alaba – Czech Republic ustidan, ikki mag‘lubiyat – Mexico va South Africa bilan bahslarda.
Bu natija na federatsiyani, na muxlislarni, na prezidentni qoniqtirdi. Ayniqsa, uchinchi o‘rinda yakunlagan jamoalar orasidan ham sakkiztalik kvotaga kira olmagani sabr kosasini to‘ldirdi. Bir kun o‘tib esa asosiy zarba keldi – bosh murabbiy iste’fosi.
Hong Myung-bo, mamlakat futboli tarixidagi eng yirik shaxslardan biri, yakshanba kuni lavozimni tark etishini e’lon qildi. 57 yoshli sobiq himoyachi bu lavozimni qabul qilish oson bo‘lmagani, lekin uni olganidan keyin oxirgi lahzagacha mas’uliyatni o‘ylab yashaganini ta’kidladi. Baribir ketdi.
Prezidentning g‘azabi: “Butunlay hayratda qoldim”
Lee Jae Myung esa natijani faqat sport muvaffaqiyatsizligi sifatida ko‘rmayapti. U ochiqchasiga “butunlay hayratda qolgani”ni aytdi va eng og‘riqli savolni qo‘ydi: nega aynan Hong tanlangan?
Bu savol bir murabbiyga emas, butun tizimga qarata aytilganidek yangradi. Tanlov jarayoni, qaror mexanizmi, mas’uliyat zanjiri – hammasi ostin-ustin bo‘lishi mumkin.
Prezidentning asosiy dalili aniq: Jahon chempionati ishtirokiga davlat byudjetidan katta mablag‘ sarflanadi. Soliq to‘lovchilarning puli ketadi. Demak, bu pul qanday ishlatilgani, qanday natija bergani bo‘yicha hisob so‘ralishi shart.
Tekshiruv talabi va islohot va’dasi
Lee Jae Myung Madaniyat, sport va turizm vazirligidan hodisaning barcha tafsilotlarini sinchiklab o‘rganishni so‘radi. U faqat tahlil emas, sabablarni aniq ochish va takrorlanmasligi uchun chora-tadbirlar ishlab chiqishni talab qildi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, Jahon chempionatiga tayyorgarlikdan tortib, yakuniy natijagacha bo‘lgan butun yo‘l qayta ko‘rib chiqilishi kerak. Bu bir martalik “hisobot yig‘ilishi” emas, balki tizimli islohotlar uchun start bo‘lishi kerakligi aytildi.
Prezident sport boshqaruvini tubdan yangilashga va’da berdi. Maqsad bitta: bunday holat yana qaytarilmasligi. Futbol – mamlakat obro‘si, degan kayfiyat sezilib turibdi.
Hong Myung-bo: afsonaning og‘ir xayrlashi
Hong Myung-bo nomi Janubiy Koreya futbolida alohida o‘rin tutadi. U to‘rtta Jahon chempionatida (1990, 1994, 1998, 2002) o‘ynagan, 136 ta xalqaro o‘yinda maydonga tushib, 10 ta gol urgan. Himoyachi uchun bu ko‘rsatkich ham, tajriba ham beqiyos.
Murabbiy sifatida ham u bu lavozimga ilk bor chiqqani yo‘q. 2013–2014 yillarda ham terma jamoani boshqargan, lekin 2014 yilgi Jahon chempionatida guruh bosqichida (0-2-1) chiqib ketgach, o‘shanda ham iste’fo bergan edi.
Endi tarix takrorlandi, lekin fon ancha keskinroq. Bu safar uning ketishi ortidan prezident darajasida tekshiruv e’lon qilinmoqda. Demak, mas’uliyat doirasi kengayadi.
Endi navbat tizimga
Savol endi bitta murabbiy yoki bitta turnir haqida emas. Tanlov siyosati, tayyorgarlik dasturlari, ichki raqobat, liganing sifati, yoshlar tizimi – hammasi muhokama markaziga chiqishi kutilmoqda.
Janubiy Koreya futboli bir necha o‘n yilliklar davomida Osiyoda yetakchi kuchlardan biri bo‘lib keldi. Hong Myung-bo o‘zi maydonda bo‘lgan 2002 yilgi mundial hamon esda. Endi esa shu an’anani saqlab qolish uchun butun tizim qayta quriladimi yoki bu navbatdagi siyosiy bayonot bo‘lib qoladimi?
Javobni yaqin oylar beradi. Tekshiruv natijalari, yangi qarorlar va eng muhimi – keyingi Jahon chempionatiga olib boradigan yo‘l qanchalik o‘zgargani bilan.
