KNVBda inqilob: Martinez nomzodi bilan yangi davr boshlanadimi?
Niderlandiya futbolida tinchlik yo‘q. Ronald Koeman o‘rniga munosib merosxo‘r topish bo‘yicha izlanishlar shu darajada chigallashib ketdiki, KNVB endi o‘zining yarim asrlik yo‘lidan keskin og‘ishga tayyor turibdi.
De Telegraaf xabariga ko‘ra, texnik direktor Nigel de Jong 53 yoshli ispaniyalik mutaxassis bilan Malaga shahrida yuzma-yuz uchrashuv o‘tkazdi. Oddiy tanlov jarayoni uchun bu – noodatiy qadam. Federatsiya esa odatiylikdan charchagan, ichki bozordagi yirik nomlar birin-ketin rad javobi bergach, Koeman o‘rnini to‘ldira oladigan murabbiy izlab jon-jahdi bilan harakat qilyapti.
Mahalliy yulduzlar birin-ketin chetga chiqdi
Reja oddiy edi: yana bir nufuzli golland murabbiy topish. Ammo amalda hammasi teskarisiga ketdi. Peter Bosz, Arne Slot, Erik ten Hag – barchasi turli kasbiy sabablarga ko‘ra jarayondan chiqib ketdi. Natijada KNVB ko‘p yillik qulay hududidan tashqariga chiqishga majbur bo‘ldi.
Aynan shundan so‘ng Roberto Martinez nomi kun tartibiga keskin ko‘tarildi. Agar u tayinlansa, bu faqat yangi murabbiy kelishi emas, balki siyosat darajasidagi burilish bo‘ladi. Niderlandiya terma jamoasiga so‘nggi bor golland bo‘lmagan murabbiy sifatida avstriyalik Ernst Happel rahbarlik qilgan – u 1978 yilda Oranje’ni Jahon chempionati finaliga olib chiqqan edi. O‘shandan beri eng nufuzli murabbiylik lavozimi faqat mahalliy mutaxassislarga ishonib topshirildi.
Endi esa bu devor yorilishga yaqin.
Ispan murabbiy, lekin “gollandcha” fikrlash
Martinez pasportida ispan, ammo KNVB ichkarisida uni ko‘plar golland futbol maktabining “o‘z odami” sifatida ko‘rmoqda. Sababi aniq: u Jordi Cruijff bilan yaqin do‘st, Johan Cruijff yaratgan futbol falsafasining ashaddiy tarafdori sifatida yillar davomida tilga olinib keladi.
Demak, gap faqat millat haqida emas. Gap – uslub, g‘oya va identitet haqida. KNVB uchun esa bu ayni paytda eng og‘riqli savol: Oranje o‘z ildizlariga sodiq qolgan holda zamonaviy futbol talablari bilan qanchalik moslasha oladi?
Arne Slot: “Maydondan uzoqlashishni istamayman”
Shu orada, bir paytlar bosh favorit sifatida ko‘rilgan Arne Slot ham rasman poygani tark etdi. U vatani terma jamoasini boshqarish bo‘yicha muzokaralarda bo‘lgan, lekin oxir-oqibat o‘zi chetga chiqdi.
Ba’zi xabarlarda Slot moliyaviy shartlar va shartnoma muddati tufayli imkoniyatdan voz kechgani yozildi. Biroq 47 yoshli murabbiy bayonot bilan chiqib, bu taxminlarni rad etdi.
Uning so‘zlariga ko‘ra, jarayon umuman o‘sha bosqichga yetmagan: maosh yoki shartnoma muddati bo‘yicha “uzoq muzokaralar” bo‘lmagan. Slot o‘z qarorini bir omil bilan izohladi – u hozirgi bosqichda har kuni mashg‘ulot maydonida, futbolchilari bilan yonma-yon ishlashni xohlaydi. Milliy terma jamoada esa bunday ish ritmi bo‘lishi mumkin emas.
Shu bilan KNVBning ichki variantlar doirasi yanada toraydi.
Ichki zaxiralar: Reiziger bilan uchrashuv, davom etmagan suhbat
Martinezga e’tibor oshgan bir paytda federatsiya o‘z tizimi ichida ham nomzodlarni ko‘rib chiqdi. Nigel de Jong va Clarence Seedorf, professional futbol bo‘yicha direktor Marianne van Leeuwen bilan birga, Amsterdamdagi Okura mehmonxonasida Michael Reiziger bilan uchrashuv o‘tkazdi.
Bu uchrashuv PSV va AZ o‘rtasidagi Johan Cruijff Schaal uchrashuvidan sal avval bo‘lib o‘tdi. Ramziy manzara: Cruijff nomi berilgan sovrin arafasida, KNVB aynan Cruijff falsafasiga sodiq bo‘lgan yangi murabbiy haqida bosh qotiryapti.
Ammo xabarlarga ko‘ra, Reiziger bilan bu dastlabki suhbatdan keyin hech qanday jiddiy davom bo‘lmadi. Hozircha u Jong Oranje bilan ishlashda davom etmoqda, federatsiya esa katta terma jamoa bo‘yicha aniq qarorga kelgani yo‘q.
Louis van Gaal soyasi
Bunday notinch fon ortida eng katta savollardan biri ochiq qolmoqda: nega Louis van Gaal jarayonga qo‘shilmayapti?
Muxlislar orasida Van Gaalning qaytishi haqidagi talab kuchli. Uch marotaba terma jamoani boshqargan, yirik turnirlarda jamoani cho‘qqiga olib chiqqan murabbiy nomi yana qayta-qayta tilga olinmoqda. Ammo xabarlarga ko‘ra, KNVB 75 yoshli mutaxassis bilan to‘rtinchi bor jamoani qabul qilib olish ehtimoli haqida umuman bog‘lanmagan.
Bu qaror ham ichkarida, ham tashqarida bahs-munozaraga sabab bo‘lishi tabiiy. Tajribaga tayanishmi yoki yangi avlodga yo‘l ochishmi? Golland futboli o‘z tarixiga suyanadimi yoki yangi yo‘l chizadimi?
Hozircha bitta narsa ravshan: Martinez bilan olib borilayotgan muzokaralar muvaffaqiyatli yakunlansa, Oranje uchun bu faqat yangi murabbiy emas, balki butun boshli yangi davr boshlanishi bo‘ladi. Savol esa shu: KNVB bu darajadagi keskin burilishga tayyormi?
