Malavi mo‘’jizasi: tarixiy yarim final va Jahon chempionati yo‘llanmasi
Afrika ayollar futbol xaritasi yakshanba oqshomida qayta chizildi. Rabatda pastdan kelgan, reytinglarda deyarli ko‘rinmaydigan Malavi, yirik sahnada ancha tajribali Gana ustidan 2:1 hisobida g‘alaba qozonib, WAFCON yarim finaliga ham, 2027-yilgi Jahon chempionatiga ham yo‘l oldi.
Bu nafaqat sensatsiya. Bu – butun dasturxonni ag‘darib tashlagan g‘alaba.
Tezkor zarba – va shoshilmasdan javob
Uchrashuv Gana uchun ideal boshlangandek ko‘rindi. Atigi yettinchi daqiqa o‘tayotganda Chantelle Boye-Hlorkah jarima maydoni ichida paydo bo‘ldi va to‘pni darvoza tomon keskin volley bilan yo‘llab, hisobni ochdi. Malavi mudofaasi bir lahza bo‘shashdi, Gana esa o‘z sinfini ko‘rsatgandek tuyuldi.
Ammo bu uchrashuv ssenariysi oldindan yozilmagan edi. Atigi besh daqiqa o‘tib, Temwa Chawinga zarbasi yo‘nalishini o‘zgartirgan riko‘shetdan so‘ng to‘p darvozaga kirib ketdi. Malavi hisobni tenglashtirdi – va o‘yin ruhiy jihatdan mutlaqo boshqacha tus oldi.
Gana tajribali, Malavi esa och. Aynan shu ochko‘zlik, shu ishtiyoq maydonda sezilib turdi.
79-daqiqadagi yugurish – tarixga kirgan lahza
Ikkinchi bo‘limda Gana ko‘proq to‘pni nazorat qildi, lekin keskinlik yetishmadi. Har bir o‘tgan daqiqa Malavi foydasiga ishlayotgandek edi. Sababi oddiy: favoritlar qancha ko‘p qiynalsa, bosim shuncha ortadi.
79-daqiqada o‘yin uzil-kesil o‘zgardi. Rose Kadzere chap tomondan tezlikni oshirib, jarima maydoniga yorib kirdi va darvozabon Cynthia Konlan yonidan aniq zarba berdi. Bu nafaqat gol edi. Bu – Malavining futbol tarixiga chizib qo‘yiladigan lahza edi.
Gana titrab ketdi. Malavi esa yana yugurdi, yana kurashdi, har bir ikkinchi to‘p uchun sakradi.
Oxirgi daqiqalardagi bosim – lekin xavf yetarli bo‘lmadi
Kutilgandek, Gana oxirgi daqiqalarda oldinga tashlandi. Uzoq paslar, standart vaziyatlar, jarima maydoni ichida to‘p talashishlar. Lekin bu bosimdan aniq xavf tug‘ilmadi. Malavi tartibli, intizomli o‘ynadi, vaqtni yutdi, to‘pni ushlab turdi va raqibni uzoq masofadan zarba berishga majbur qildi.
Hakem yakuniy hushtak chalganida, bu faqat bir o‘yinning tugashi emasdi. Bu – futbol ierarxiyasiga savol belgisi qo‘yilgan lahza edi.
Malavi – dunyo reytingida 153-o‘rinda turgan, WAFCONga hech qachon chiqmagan jamoa – endi yarim finalda. Va ilk bor Jahon chempionatida qatnashadi.
“Hech narsa qilolmaydi” deyishgan jamoaning yo‘li
Turnir oldidan Malavini hech kim jiddiy qabul qilmadi. Ularning ishtiroki ko‘pchilik nazarida faqat “qatnashish uchun qatnashish” edi. Ammo maydon bunday taxminlarni kulgiga soldi.
Avvaliga ular rekord sohibi, 10 karra WAFCON chempioni Nigeriyani ilk o‘yindayoq larzaga soldi va yutdi. Keyin Misr ustidan g‘alaba. Guruhdagi Zambia bilan mag‘lubiyat ham ularga to‘xtash uchun bahona bo‘lmadi – ko‘proq gol urganlari tufayli baribir guruhda birinchi bo‘lib chiqishdi.
Endi esa – Gana. Uch marta WAFCON finalida bo‘lgan, Malavidan 62 pog‘ona yuqori turadigan jamoa. Lekin chorak final cho‘zilgan sari, sensatsiya ehtimoli ham kattalashib bordi. Va oxir-oqibat haqiqatga aylandi.
Yangi tarix: to‘rtlikda hech bir chempion yo‘q
Endi Malavi chorshanba kuni Casablanca shahrida yarim finalda Jazoirga qarshi maydonga tushadi. Rabatda esa mezbon Marokash Kamerunga qarshi o‘ynaydi. Qiziq tomoni shundaki, bu to‘rt jamoaning birortasi WAFCON kubogini hech qachon ko‘tarmagan.
Demak, Afrika qit’asi yaqinda yangi chempionni ko‘radi. Va Malavi bu sahnada faqat “yoqimli ertak” sifatida qolib ketishni istamaydi.
To‘rt yarim finalchi allaqachon Braziliyada bo‘lib o‘tadigan 2027-yilgi Jahon chempionati yo‘llanmasini qo‘lga kiritdi. Chorak finalda yutqazganlar esa Afrika va inter-kontinental pley-offlar orqali oxirgi imkoniyatni qidiradi.
Kamerun Nigeriyani to‘xtatdi: chempion qulashini tomosha qildi
Casablanca maydoni bu kuni faqat Malavi mo‘’jizasini emas, yana bir katta burilishni ham ko‘rdi. Ertaroq o‘tkazilgan uchrashuvda Kamerun amaldagi chempion Nigeriyani 1:0 hisobida mag‘lub etib, ularning unvonini himoya qilishiga chek qo‘ydi.
19 yoshli Myriam Nyadjou 19-daqiqada jarima zarbasidan ajoyib gol urdi – to‘p darvozabon Chiamaka Nnadozie cho‘zilgan qo‘llari ustidan uchib, burchakka kirib ketdi.
Nigeria keyin hamma kuchini safarbar qildi. Ayniqsa oxirgi daqiqalarda bosim juda oshdi. Lekin darvozabon Michaely Bihina ketma-ket akrobatik seyvlar bilan Super Falcons hujumlarini birma-bir qaytardi.
Eng yaqin imkoniyat qo‘shimcha vaqtda, uchinchi daqiqada kelib tushdi. Esther Okoronkwo Bihina bilan to‘p uchun poygada yutdi, lekin zarbasi ustun yonidan sekin o‘tib ketdi. Bir necha soniya oldin maydonga tushirilgan, olti karra Afrika yil futbolchisi Asisat Oshoala ham o‘yinga ta’sir o‘zgartira olmadi – uning jismoniy holati boshlang‘ich tarkib uchun yetarli emas edi.
Kamerun esa oxirgi daqiqalarni nisbatan xotirjam o‘tkazdi va 14 ta WAFCON uchrashuvida atigi ikkinchi bor Nigeriyani mag‘lub etdi. Namibiyalik hakam yakuniy hushtak chalgan zahoti, zahiradagi futbolchilar va murabbiylar zaxira skamyasidan otilib chiqib, maydonga yugurishdi va Indomitable Lionesses bilan quchoqlashib nishonlashdi.
Afrika ayollar futbolida kuchlar muvozanati o‘zgarayotganiga shubha qolmadi. Savol endi bitta: bu yangi davrning boshida qaysi jamoa kubokni ko‘taradi?
