Matthias Jaissle: Murabbiylik Sha’ni Sinovida
Matthias Jaissle uchun bu yoz eski jarohatni yana yirtib tashlagandek bo‘ldi. Faqat bu safar tizzasi emas, balki murabbiylik sha’ni sinovda.
Newcastle United bosh murabbiyi 25 yoshida futbolchilik faoliyatiga nuqta qo‘ygan, tizzasidan olgan og‘ir jarohat uni birdaniga bo‘shliq va zulmatga uloqtirgan edi. Bir necha yil avvalgina Hoffenheim bilan Bundesligaga ko‘tarilish orzusiga yetgan sobiq himoyachi birdan hammasidan ayrildi.
“O‘sha payt hayotimdagi eng katta zarba edi. Juda past holatda edim”, deydi u bugun, St James’ Parkdagi yangi sahnaga chiqib.
O‘sha og‘riq uni aynan shu yerga olib keldi.
Jarohatdan St James’ Parkgacha bo‘lgan yo‘l
Jaissle o‘sha davrni “hayotning og‘ir tomonini tanigan pallam” deb ataydi. U erta tugagan karerasini fojia emas, burilish nuqtasi sifatida qabul qilgan.
“Futbolchi sifatida juda erta to‘xtashga majbur bo‘ldim, lekin bu menga har bir sinovning ichida imkoniyat borligini ko‘rsatdi”, deydi u. “Endi men Newcastle United bosh murabbiyiman. Bunga 15 yil avval tasavvur ham qila olmasdim. Hayot shunaqa”.
Ana shu qarash bugun Taynsaiddagi vaziyatni ham izohlaydi. Yozda klubni chindan ham bo‘ronlar tebratdi: Eddie Howe iste’fo berdi, Bruno Guimaraes, Sandro Tonali, Anthony Gordon ketdi. Qisqa vaqt ichida bosh murabbiylikka “parashyut bilan tushgan” 38 yoshli nemisga esa katta qayta qurish yuklandi.
Lekin u shikoyat qilmaydi. Moliyaviy cheklovlar, qoidalar, balanslar haqida gapni cho‘zmaydi. “Energiya sarflashga arzimaydi”, deydi u bu mavzuga qayta-qayta kirib bormay.
“Men chaqiriqlarni yoqtiraman. Har bir qiyinchilikda imkoniyatni ko‘rishga harakat qilaman, shu uchun ham bu yerdaman”, deydi sobiq Al-Ahli va Red Bull Salzburg ustozi. “Vaqti, katta tranzitsiya, klub qilgan barcha savdolar haqida shikoyat qilish mumkin. Lekin biz bunday qilmaymiz. Bizda bahona bo‘lmaydi”.
Yoshlar inqilobi va bozor oynasiga qarash
Newcastle yozda olti futbolchini olib keldi: Lukas Hornicek, Ewen Jaouen, Amar Dedic, Sean Steur, Aladji Bamba va Bazoumana Toure. Barchasi 24 yoshdan kichik. Potensial bor, lekin Premer-liganing tezligi va jismoniy kurashiga moslashish uchun vaqt kerak bo‘ladi.
Shu bois Jaissle transfer oynasi 1 sentabrda yopilguncha “o‘zgarishlar bo‘lishiga ishonch bildiradi”. Yana kuchaytirish zarur ekanini yashirmaydi.
Tashqaridan qaraganda esa manzara unchalik iliq emas. Ko‘plab sharhlovchilar bu mavsumni Newcastle uchun qiynoqli bo‘lishini aytmoqda. Nemis murabbiy esa bu kayfiyatni ochiqchasiga qabul qilib, unga javob berishni maqsad qilgan.
“Hamma deyarli bizga qarshi yoki Premer-ligada yaxshi rol o‘ynashimizga ishonmayapti”, deydi u. “Biz ularni boshqacha yo‘l bilan ishontirishga harakat qilamiz”.
Howe merosi va yangi davrning ohangi
Jaissle birinchi navbatda “birga bo‘lish” g‘oyasini oldinga surmoqda. Bu so‘zlar Tynsaidda begona emas – Eddie Howe to‘rt yarim yil davomida aynan shuni takrorlab keldi.
Yangi murabbiy avval ishga kirishishdan oldin aynan Howega qo‘ng‘iroq qilgan. Bu suhbat tafsilotlarini ochmaydi, lekin hurmatini yashirmaydi: Howe Newcastle’ni 2025 yilda EFL Cup bilan sovringa qaytargan, bir necha marta Champions League yo‘llanmasini olib bergan murabbiy sifatida klub tarixida iz qoldirdi.
“U faqat zo‘r murabbiy emas, u juda yaxshi inson ham”, deydi Jaissle. “U qilgan ishlariga juda katta hurmatim bor”.
Howe esa oxirgi mavsumlarda tobora holdan toygan ko‘rinardi. Eng muhim futbolchilar birin-ketin ketdi. Hatto Alexander Isak ham o‘tgan yil yozida Liverpoolga o‘tish uchun bosim o‘tkazdi. Oxir-oqibat bu bosim unga ham, klubga ham og‘ir tushdi.
Ikki yoz qatorasiga bozor bo‘ronlari, ustiga-ustak, o‘tgan mavsum Premer-ligada 12-o‘rin. Bu orada bosh ijrochi direktor David Hopkinson klubning 2030 yilga borib eng yirik sovrinlar uchun kurashishi kerakligini ochiq aytgan.
Jaissle esa bu ambitsiyalarni inkor qilmaydi, lekin yo‘lning mashaqqatini ham eslatadi.
“Yuqoridagi odamlar qiyinchiliklardan xabardor, ular sabrli bo‘ladi”, deydi u. “Yangi sayohatni to‘g‘ri yo‘nalishda boshlash uchun vaqt kerak. Futbolchilarga ham vaqt berish lozim. Bu biz ambitsiyamiz yo‘q degani emas. Aksincha, biz juda talabchanmiz, maqsadlarimiz, kutishlarimiz yuqori va har kuni shu standartlarda yashaymiz”.
“The Entertainers” ruhi va Keegan soyasi
Endi vazifa aniq: yangi jamoani shakllantirish va uni yana oldinga intiladigan, agressiv, raqibni maydoniga tiqib qo‘yadigan futbolga qaytarish. Bu – Howe davridagi eng yorqin Newcastle qiyofasi edi, va Jaissle aynan shunday uslubni davom ettirmoqchi.
Uningcha, bu klub tabiatiga mos yo‘l.
“Bu uslub Newcastle uchun juda mos deb o‘ylayman, chunki bu yerda jamoalarini shunday ko‘rishga o‘rganishgan”, deydi u.
Jaissle bu qarorga shunchaki ichki sezgi bilan kelmagan. U klub tarixini, ayniqsa Kevin Keegan ta’sirini sinchiklab o‘rganganini aytadi.
“Ushbu klubga Keegan qanchalik katta ta’sir ko‘rsatganini o‘rgandim. Ajoyib, favqulodda. Shu bois u afsona. U klubni qurdi, biz esa shuni saqlashga harakat qilamiz”, deydi u. “O‘sha paytdagi o‘yin uslubi biz o‘ynashni istagan futbolni juda eslatadi. The Entertainers – bu juda o‘ziga xos nom. Keling, shu yo‘nalishda harakat qilamiz”.
Yakshanba kuni St James’ Park tribunalarida aynan Keegan xotirasi yodga olinadi. 75 yoshida vafot etgan, klub tarixidagi eng o‘zgartiruvchi shaxs yana bir bor sharaflanadi. Qarshi tomonda esa uning sobiq klublaridan yana biri – Liverpool.
Bu fon, bu sahna, bu raqib. Ilhom uzoqqa borib izlanmaydi.
“Juda hayajondaman”, deydi Jaissle. “Balki tashqaridan bilinmas, lekin bu o‘yinni o‘ylasam, badanlarimda allaqachon jimirlash paydo bo‘lgan”.
U uchun bu shunchaki birinchi katta sinov emas. Bu – bir paytlar tizzasini sindirgan taqdirga javob bo‘lishi mumkin bo‘lgan kecha. Endi savol bitta: yangi Newcastle yana “The Entertainers” bo‘la oladimi yoki bu sahna boshqa qahramonlarni kutyaptimi?
