Millwall – West Ham: 100-derbi qaytmoqda
O‘n yillik tanaffusdan keyin Londonning eng zax, eng shafqatsiz derbilaridan biri yana sahnaga chiqadi. 2012-yil fevralidan beri bir-biriga raqib bo‘lmagan Millwall va West Ham United yakshanba tongida The Den maydoniga qaytadi. Bu oddiy liga uchrashuvi emas. Bu – tarix, nafrat, qo‘rquv va sog‘inch aralashgan 100-raqamli to‘qnashuv.
Xotiralarda qolgan dushmanlik
Ikki klubni atigi bir necha chaqirim ajratadi, lekin bu raqobat geografiyadan ancha chuqur. Avloddan avlodga o‘tgan, otalar o‘g‘illariga, bobolar nevaralariga gapirib bergan o‘yin. Ba’zi yosh muxlislar uchun esa bu – ilk marta jonli ko‘radigan derbi.
Millwall ishqibozi George Cole bunga yorqin misol. U klublar so‘nggi bor to‘qnash kelganida atigi 10 yoshda edi. Endi esa kattalar qatorida, ammo shu paytgacha bu o‘yinni faqat hikoyalar va eski lavhalar orqali his qilib keldi.
“Juda yosh edim, shuning uchun eng faol yillarimda bu uchrashuvni boshdan kechirish nasib qilmagan,” – deydi u BBC Radio London’ga. – “Millwall nuqtayi nazaridan qaraganda, voqeaga emas, aynan o‘yinning o‘ziga e’tibor qaratish juda muhim. Albatta, kerakli darajadagi ehtiros bo‘ladi, bo‘lishi ham shart, lekin sovuqqonlik ham shuncha zarur.”
The Den tribunalarida shovqin osmonga ko‘tariladi, lekin murabbiylar uchun bu faqat fon. Ular biladi: tarixni atmosfera emas, maydondagi qarorlar yozadi.
Nuno va West Ham: shovqin ichida sokin bosh
West Ham bosh murabbiyi Nuno Espirito Santo bu kunning og‘irligini aniq his qilib turibdi. U ko‘p nufuzli raqobatlarni ko‘rgan, ko‘p keskin derbilarda qatnashgan, shu bois bu o‘yin qanday kayfiyat va bosim olib kelishini yaxshi biladi.
“Barchamiz shunday uchrashuvlarni boshdan kechirganmiz, bular klublar uchun juda o‘ziga xos,” – deydi portugaliyalik mutaxassis. – “Kareram davomida ko‘plab raqobatlarga guvoh bo‘lganman, futbolchilarimiz ham shunday. Biz bilamiz: hammasi maydon ichida hal bo‘ladi. O‘yinni belgilaydigan ham shu yer. Shovqin emas, 40 ming yoki 20 ming muxlis emas – hammasi ichkarida, gazon ustida.”
U baribir bitta gapni tan oladi: bu uchrashuv oddiy emas. “Albatta, bu maxsus o‘yin va biz buni juda yaxshi anglaymiz.”
West Ham uchrashuvga mutlaqo boshqa pozitsiyada kirib keladi. Ular – Championship peshqadami. Mavsum boshidagi muvaffaqiyatsiz startdan keyin jamoa o‘zini qo‘lga oldi, ligada barqaror ijobiy natijalar seriyasini qo‘lga kiritdi. So‘nggi liga uchrashuvida Wrexham ustidan 6:0 hisobidagi ishonchli g‘alaba bunga dalil. Hafta o‘rtasida Carabao Cup doirasida Fulhamga 3:2 hisobida yutqazishdi, ammo ligadagi ritm, ayniqsa darvoza oldidagi ishtahasi joyida.
Endi esa bu shaklni butunlay boshqacha muhitga ko‘chirish kerak. Championshipda hali bu darajadagi zaryadlangan atmosfera ko‘rinmadi. The Den bunday kunlarda raqibni nafaqat maydonda, balki ruhiy jihatdan ham ezib tashlashga urinadi.
Nuno bu bosimni yengishda tajribali futbolchilarga tayanmoqchi. Ular yoshlar uchun qalqon bo‘ladi, ularni o‘yinga qaytarib turadi, hissiyot bilan sovuqqonlik orasidagi nozik chiziqni ushlab qolishadi. West Ham lageridan kelayotgan asosiy xabar aniq: raqobatdan qochma, uni his qil, lekin u senga bosh bo‘lmasin.
Millwall uchun – maydon va g‘urur masalasi
Millwall uchun bu o‘yin turnir jadvalidan ham muhimroq bo‘lishi mumkin. Klub so‘nggi o‘n yil ichida ko‘tarilishlar va qulashlarni ko‘rdi, murabbiylar almashdi, tarkiblar o‘zgardi. Ammo West Ham bilan derbi haqidagi gaplar hech qachon yo‘qolmadi.
Bu yerda har bir to‘p uchun kurash – shaxsiy masala. Har bir pressing – tribunadagi tarixga javob. Muxlislar uchun bu nafaqat yakshanba tongi o‘yin, balki o‘n yillik tanaffusdan keyingi qayta uchrashuv. Ular stadionga nafaqat hozirgi jamoani, balki eski xotiralarni, eski ranjishlarni ham olib keladi.
Shu bois George Cole aytgan fikr Millwall uchun hal qiluvchi bo‘lishi mumkin: “o‘yinni o‘ynash, holatni emas”. Agar mezbonlar his-tuyg‘uga berilib, rejadan cheksa, jadval yetakchisiga qarshi bunday xatoni kechirish qiyin bo‘ladi.
100-uchrashuv: raqamdan ko‘ra kattaroq ma’no
Bu – ikki klub o‘rtasidagi 100-raqamli rasmiy o‘yin. Yuzinchi to‘qnashuv. Raqamning o‘ziyoq tarixiy og‘irlikni bildiradi. Ammo bu safar raqamdan ham kattaroq savol turgandek: o‘n yillik tanaffusdan keyin raqobat qanday ko‘rinishda qaytadi?
West Ham uchun bu – peshqadamlikni mustahkamlash, kuchli forma va yangi murabbiy davrining jiddiyligini yana bir bor isbotlash imkoniyati. Millwall uchun esa – o‘z uyi, o‘z g‘ururi va o‘n yil davomida yig‘ilib qolgan gapni nihoyat maydonda aytish vaqti.
Soat 12:30 da The Den darvozalari ochilganda, nafaqat navbatdagi liga turining bir o‘yini boshlanadi. Londonning eng keskin hikoyalaridan biri yangi bobni ochadi. Endi savol bitta: bu bobni kim yozadi – jadval peshqadami West Hammi yoki uyidagi shovqindan kuch olgan Millwall?
