Nicolas Jackson: Emery qo‘lida yangi sinov va imkoniyatlar
Nicolas Jackson nomi Angliyada tilga olinganda, ko‘pincha bitta jumla qaytariladi: ko‘p imkoniyat, kam gol. Chelsea davridagi ko‘rinishi uni beparvo yakunlovchi, “xuddi shunday yana bir noaniq forvard” sifatida muhrlab qo‘ygandek tuyuldi. Ammo raqamlar va ularni tushunadigan murabbiylar bu hikoyani boshqacha o‘qiyapti.
“Zarba emas, holat tanlaydigan forvard”
Brentford egasi Matthew Benham MIT Sloan Sports Analytics Conference minbarida gapirganda, futbol olamida ko‘p narsani joyiga qo‘yib bergandi. Uning fikri sodda, lekin keskin edi: hujumchi uchun eng muhim ko‘rsatkich – zarbani qanday tugatgani emas, zarba berish holatiga qay darajada tez-tez chiqayotgani.
Benham shunday deydi: agar ikki o‘yinchi bir xil – masalan, 15 tadan gol urgan bo‘lsa, lekin ulardan biri bu natijaga ikki baravar ko‘p imkoniyat orqali yetgan bo‘lsa, u doim o‘sha ko‘proq vaziyatga chiqqan futbolchini tanlaydi. Chunki yakunlashda tasodif juda ko‘p, imkoniyat yaratish va ularga chiqish esa tizim va sifat bilan bog‘liq.
U Evertondagi Beto misolini keltirgan, lekin aynan shu tamoyillar Nicolas Jacksonga ham to‘liq mos tushadi. Jacksonning eng katta quroli – aynan shu: u zarba berish uchun maydonda to‘g‘ri nuqtaga qayta-qayta chiqadi. Statistikaga ko‘ra, bu borada u deyarli elit darajada.
Yangi asrning bu o‘n yilligida kamida 5 000 daqiqa Premier League maydonida bo‘lgan, penaltilarsiz hisoblangan xG (expected goals) ko‘rsatkichiga qaralsa, 90 daqiqaga to‘g‘ri keladigan kutilgan gollarda faqat bitta ism undan oldinda turadi – Erling Haaland. Jackson esa shu ro‘yxatda darhol keyingi pog‘onada. Bu – tasodif emas, bu – tendensiya.
Chelsea: 61 katta imkoniyat va bitmay qolgan ishonch
Shunga qaramay, London davri unga yorqin yorliq taqdi: isrofchi. Chelsea safida u ikki mavsum ketma-ket Premier Leagueda ikki xonali gol soniga chiqdi, lekin asosiy gap boshqa joyda – u yaratgan va yo‘qotgan “katta imkoniyatlar”da edi.
61 ta “big chance”. Atigi 18 tasi golga aylangan.
Bu raqamlar eng sovuqqon yakunlovchilar fonida juda xira ko‘rinadi. Klub rahbariyati uchun ham, tomoshabinlar uchun ham bu yetarli bo‘lmadi. Natijada Chelsea hujum chizig‘ida boshqa yechim qidirishga kirishdi, Jackson esa o‘zini qayta isbotlash uchun ijaraga jo‘nab ketdi.
Bayern Munich: kam daqiqa, kuchli samaradorlik
Germaniyada ssenariy qisman tanish, qisman butunlay boshqacha bo‘ldi. Bayern Munich safida Jacksonning gollari soni emas, ularni urish tezligi diqqatni tortdi.
U barcha musobaqalarda 11 ta gol urdi. Muhimi – u atigi 15 ta o‘yinni asosiy tarkibda boshladi. Bundesliga doirasida faqat ochiq o‘yindagi gollarni olsak, 90 daqiqaga to‘g‘ri keladigan ko‘rsatkich bo‘yicha undan faqat bitta odam yuqoriroq bo‘ldi – Harry Kane.
- Kane – 0,79 ochiq o‘yindagi gol / 90 daqiqa.
- Jackson – 0,72.
Bayern kabi raqibni bo‘g‘ib o‘ynaydigan jamoada bu ajablanarli tuyulmasligi mumkin, lekin bu raqamlarning orqasida yana bir haqiqat turibdi: Kane Yevropa oltin butsigacha yetib borgan mavsumda ham Jackson undan uncha uzoq bo‘lmadi. Faqat bitta muammo – maydonda bo‘lish vaqti yetarli emasdi.
Shunga qaramay, tanqid soyasi uni Germaniyada ham tark etmadi. Ammo yangi bosh murabbiy Vincent Kompany bunday fikrga qo‘shilmadi. U Jackson haqida gapirar ekan, ichkarida boshqa manzara borligini aytib o‘tdi: futbolchi zo‘r mashg‘ulot qiladi, Afrika Kubogini yutdi, ammo baribir tanqid uchun qulay nishonga aylanadi.
Kompany ochiq gapirdi: agar sening pozitsiyangda Harry Kane, Michael Olise yoki Luis Díaz kabi yulduzlar bo‘lsa, rotatsiyada qurbon bo‘lish qiyin emas. Bu yerda Jacksonning aybi yo‘q, faqat raqobat darajasi haddan tashqari yuqori.
Mavsum yakuniga borib, Bayern diqqatini Yevropa maydoniga ko‘proq qaratgan pallada Jackson Bundesligada ketma-ket uchta o‘yinda gol urdi. O‘sha paytda klub afsonasi Lothar Matthäus ham buni ochiq aytdi: Kompany Jacksonni saqlab qolmoqchi, lekin moliyaviy tomoni Bayern uchun haddan tashqari qimmat.
Chelsea bilan narx bo‘yicha kelishish – eng katta to‘siq bo‘lib qoldi.
Emery va Villarreal: o‘yinchi qayta tug‘ilgan joy
Endi esa sahnaga Aston Villa chiqdi. Klub yaqinda Morgan Rogers uchun Chelsea’dan Britaniya rekordiga teng 117 million funt sterling oldi. Bu pul, bu bozor, bu sharoit – barchasi Villaga hujum chizig‘ini yangicha qurish imkonini beradi. Va Unai Emery bunday imkoniyatni qo‘ldan boy beradigan murabbiy emas.
Jacksonning katta futbolga yo‘li aynan Emery bilan Villarreal davrida ochildi. U bu haqda o‘zi gapirgan. Sky Sports bilan suhbatda u bir jumlani alohida urg‘u bilan aytgan: “Unai menga futbol haqida hamma narsani o‘rgatdi.”
Senegaldan kelgan payti u o‘zini to‘p bilan yaxshi ko‘rsatardi, lekin maydonda qanday yugurish, qayerga harakatlanish, pressing va bo‘sh zonalar tushunchasi unga yot edi. O‘zi tan oladi: “Men shunchaki aqldan ozgandek yugurar, to‘pni olib dribling qilardim, o‘zimcha ish qilardim. U hammasini o‘zgartirdi va meni boshqa turdagi futbolchiga aylantirdi.”
Bu o‘zgarish ramziy tarzda ham tasdiqlandi. Emeryning Villarreal bilan muvaffaqiyatli davri yakunlanayotganida, Almeria ustidan o‘yinning oxirgi daqiqalarida g‘alaba golini aynan Jackson urdi. Klub vitse-prezidenti José Manuel Llaneza vafotidan keyingi hissiyotlarga to‘la kecha, murabbiy xayrlashayotgan payt, Jackson sahnaga chiqdi.
O‘sha matbuot anjumanida Emery unga qarata muhim gap aytdi: “U shunday darajaga yetishi kerakki, jamoa uchun qilayotgan mehnati samaraga – natijaga aylanib borsin.” Bu jarayon hali tugamagan. Lekin endi bu ishni oxiriga yetkazish imkoniyati yana o‘sha odam qo‘lida – Emery qo‘lida.
Aston Villa uchun vaqt va yosh omili
Jackson yaqinda 25 yoshga to‘ldi. Hali eng yaxshi yillari oldinda turgan forvard. Taqqoslash uchun: Ollie Watkins allaqachon 30 yoshga kirgan. O‘tgan mavsumda ijarada bo‘lgan Tammy Abraham – 28 yoshda. Ya’ni Villa hujum chizig‘ida tajriba bor, lekin yosh, och, yuqori xG ishlab chiqaradigan forvard – bu boshqa profil.
Jackson aynan shunday profilga mos keladi: pressingda ishlaydi, chiziq ortiga yuguradi, jarima maydoni ichida bo‘sh zonalarni topadi, raqib himoyasini cho‘zadi. Unga kerak bo‘lgan narsa – ishonch, aniqlik va o‘sha “tasodif” deb ataladigan yakunlovchi fazilatning biroz bo‘lsa ham tomonga og‘ishi.
Emery esa o‘z tizimida hujumchilarni ko‘tarib yuborishni biladi. Villarrealda ham, Aston Villada ham ko‘p o‘yinchilar uning qo‘lida boshqa darajaga chiqqan. Endi navbat Jacksonda.
Savol bitta: bu safar uning imkoniyatlari nihoyat gollarga to‘liq aylanadimi yoki u yana raqamlar va ko‘z bilan ko‘rish o‘rtasidagi ziddiyat ramzi bo‘lib qoladimi?
Javobni esa endi Birminghamdagi tunda, Villa Park yoritgichlari ostida topamiz.
