San-Sirodagi ingliz inqilobi: Stones, Spence va Jonesning yangi sahifasi
`Inter` yozgi transfer oynasida kutilmagan, tarixiy burilishga imzo chekdi. John Stones, Djed Spence va Curtis Jones – uch ingliz futbolchisi bir oyning ichida `Nerazzurri` safini to‘ldirdi. Bu – klubning avvalgi 118 yillik tarixida bo‘lgan inglizlar soniga teng.
Bu tasodif emas. Bu – yo‘nalish o‘zgarishi. Ham futbolchilarning, ham klubning.
Stones: Angliyadan chiqish va kechikkan, lekin jasur qadam
John Stones 32 yoshga to‘ldi, `Manchester City` bilan shartnomasi yakunlandi. O‘z mamlakatidan birinchi marta chiqayotgan, o‘n yilni Pep Guardiola davrining eng muhim jamoalaridan birida o‘tkazgan markaziy himoyachi uchun bu oddiy transfer emas. Bu – hayotdagi burilish.
U o‘z qarorini oilasi bilan muhokama qildi. Shundan keyin esa ikkilanmadi. U yangi til, yangi madaniyat, yangi futbol tafakkurini tanladi. O‘zi aytganidek, u “yangi narsalarni o‘rganmoqchi, yangi o‘yin uslubini tushunmoqchi, yangi liga muhitini his qilmoqchi”. Va buni qilish uchun bundan yaxshiroq sahna tasavvur qila olmadi.
Serie A allaqachon o‘zining oltin davridan o‘tib bo‘lgan bo‘lsa-da, himoyachi uchun hanuz sinov maydoni. Bu yerda xato – faqat xato emas, bu – raqibning kutgan onidir.
Fikayo Tomori bunga jonli misol.
Tomori tajribasi: Italiyada himoyachi bo‘lishning haqiqiy og‘irligi
`AC Milan` va Angliya terma jamoasi himoyachisi Fikayo Tomori Italiyadagi farqni aniq ta’riflab bergan: Angliyada intensivlik – yugurish, bosim, tezlik. Italiyada esa intensivlik – ongda.
Bu yerda o‘yin 90 daqiqa emas, 90 daqiqa diqqat. Bir futbolchining bir lahzalik chalg‘ishi – butun taktikaning qulashi bo‘lishi mumkin. Jamoalar aynan shu bitta xatoni kutadi. Shuning uchun Tomorining so‘zlariga ko‘ra, bu ligaga kelganida u o‘zini ma’lumotlar ostida qolib ketgandek his qilgan. Har bir pressing burchagi, har bir kornerdagi joylashuv, har bir pressingdan chiqish sxemasi – hammasi mayda detalgacha hisoblab chiqilgan.
Stones aynan shunday muhitga kelmoqda. U uchun bu faqat yangi klub emas, mutlaqo boshqa futbol maktabi.
Spence: Italiyaga qaytish va voyaga yetish sabog‘i
Djed Spence uchun esa Apennin yarimoroliga tushish yangilik emas. U 2023-24 yilning ikkinchi yarmida `Genoa` safida o‘ynab ko‘rdi. O‘sha olti oy uning o‘yinini ham, shaxs sifatidagi shakllanishini ham o‘zgartirdi.
U o‘sha davrni eslar ekan, aynan chet elda o‘ynab, “erkak bo‘lib qaytganini” ta’kidlaydi. Qisqa, ammo ta’sirli jumla. Spence uchun Italiya – xavf emas, imkoniyat. Va u bu safar qaytib kelayotganda allaqachon biladi: bu liga unga nimani talab qiladi va nimani bera oladi.
Qiziq tomoni shundaki, u bu yo‘l Angliya terma jamoasidan uzoqlashtiradi, deb o‘ylamaydi. Tomori ba’zan Serie Ada o‘ynagani uchun e’tibordan chetda qolgan bo‘lsa, Spence o‘zini boshqacha sahnoda ko‘radi. Bu yerda ham gap klub tanlovida.
Inter – Yevropadagi kam sonli italyan istisnolaridan biri
So‘nggi yillarda Serie A klublari Yevropada doim ham ishontiradigan natija ko‘rsata olmadi. Ammo `Inter` – bundan mustasno. 2023 va 2025 yillar oralig‘ida uch mavsumda ikki marta `Champions League` finaliga chiqish – bu tasodif emas, tizim.
O‘tgan mavsumda `Bodo-Glimt`ga qarshi kutilmagan pley-off mag‘lubiyati bo‘lsa ham, klubning o‘yin sifati ko‘pchilikni, jumladan Curtis Jonesni ham hayratga solgan.
Curtis Jones: San-Sirodagi kecha va qaror qilingan kelajak
Curtis Jones `Liverpool` bilan `Inter`ga qarshi o‘ynaganida San-Sirodagi kechani unutolmadi. U o‘sha paytdayoq bu jamoaning ruhini his qilgan: to‘pni sevadigan, hujum qilishdan qo‘rqmaydigan, gol, assist, vaziyatlar – hammasini yaratishga qodir futbolchilar bilan to‘la jamoa.
Uni ayniqsa bir narsa hayratga solgan: birlashganlik. Ichkarida – jamoa, tashqarida – tribunalar. Jonesning so‘zlari bilan aytganda, `Inter` dunyoning eng kuchli klublari bilan bemalol raqobat qila oladi. U bu yerda ochko‘zlikni, yutuqqa chanqoqlikni his qilgan. Va eng muhimi – muxlislarni.
U San-Siro maydoniga chiqqanida, o‘sha kecha stadiondagi qo‘shiq, shovqin, to‘xtamaydigan qo‘llab-quvvatlash uning qaroriga bevosita ta’sir qilgan. Tarix, kuboklar, bu klub formasini kiygan buyuk futbolchilar – bularning barchasi muhim. Lekin Jones uchun hal qiluvchi omil – aynan muxlislar bo‘lgan.
`Inter` muxlislari u uchun “12-futbolchi” emas, balki qaror qildirgan kuchga aylandi.
San-Siro atmosferasi: shaharning ikkala tomoni uchun ham yagona sehr
Tomori ham `Giuseppe Meazza`dagi muhit haqida gapirganda aynan shu nuqtaga urg‘u beradi. U `AC Milan` futbolchisi sifatida, raqib stadion emas, bir xil devorlar, bir xil tom ostida o‘ynaydi. Farqi – ranglar.
U uchun ham bu joyning sehri – “ultra” darajadagi ehtirosli muxlislar. Ular nafaqat 90 daqiqa, undan oldin ham, o‘yindan keyin ham kuylashadi. Bu – Italiya futbolining eng nozik, lekin eng kuchli detali. Tomori hatto do‘stlariga bu haqida gapirib bergan, ammo ular bu muhitni faqat stadionga kelib, o‘z ko‘zlari bilan ko‘rgachgina tushuna boshlashgan.
U shu atmosferani sobiq jamoadoshi Ruben Loftus-Cheek bilan ham bo‘lishgan. `Milan`ga ko‘chib o‘tishidan oldin unga bu stadion, bu shahar, bu liga haqida gapirib bergan. Xuddi shunday, `Roma` taklifini o‘ylab ko‘rayotgan Tammy Abrahamga ham bitta jumla yetarli bo‘lgan: bu “juda yaxshi liga”.
Serie A – o‘tgan asr soyasimi yoki qayta kashf etilayotgan xazina?
To‘g‘ri, 90-yillar va 2000-yillar boshidagi kabi dunyoning eng yulduzli ligasi endi Italiya emas. Eng katta yulduzlar boshqa yo‘nalishlarni tanlaydi. Lekin bu liga qadrsiz emas. Aksincha, ko‘p hollarda bahosi past qo‘yilmoqda.
`Serie A` bugun boshqa rolni bajarmoqda: futbolchilarni qayta tiklash, ularga yangi taktik chuqurlik berish, ularni mental jihatdan o‘stirish. Curtis Jones kabi futbolchilar uchun bu aynan shunday imkoniyat. U `Napoli`dagi Scott McTominay misolini ko‘rdi – va bu yo‘lning qanchalik o‘zgartiruvchi bo‘lishini biladi.
McTominay: “McFratm”ning Neapoldagi qayta tug‘ilishi
Scott McTominay – boshqa millat, boshqa shahar, lekin juda o‘xshash hikoya. U ham butun faoliyatini bitta ingliz klubida – `Manchester United`da o‘tkazgan, so‘ngra Italiyaga yo‘l olgan. Maqsad – o‘zining tabiiy pozitsiyasida muntazam o‘ynash, o‘zini to‘liq ochish.
Ikki yil o‘tdi. Endi u – `Napoli` tarixidagi eng sevimli futbolchilardan biri. Skudetto, yulduz maqomi, Diego Maradona bilan solishtiriladigan darajadagi xalq muhabbati. Bunga faqat gollar emas, mentalitet ham sabab bo‘ldi.
McTominay bu shaharning tilini, tarixini, me’morchiligini, madaniyatini, oshxonasini – hammasini quchoq ochib qabul qildi. Hatto pomidorlarni alohida ta’kidlaydi. U uchun bu faqat transfer emas, hayot tarzini o‘zgartirish bo‘lgan.
U `Times` bilan suhbatida bitta haqiqatni ochiq aytadi: Serie Aga kelib, tezda moslashish oson emas. Bu liga taktik jihatdan og‘ir, ko‘plab futbolchilar bu yerda o‘z o‘yinini topa olmay qiynaladi. Lekin u uchun hammasi deyarli “seamless” bo‘ldi – bu yerliklarning yordami, ularni ochiq ko‘ngilligi tufayli.
Jones uchun sinov: muvaffaqiyatsiz inglizlar soyasidan chiqish
Curtis Jonesdan McTominay darajasidagi portlashni kutish – ehtimol, haddan tashqari talabdir. Lekin uning sharoiti boshqalarnikidan ancha qulay. U Serie Aning eng kuchli jamoasiga kelmoqda. Eng muvozanatli tizimlardan biriga. Va eng muhimi – yolg‘iz emas.
Stones va Spence bilan birga kelishi, uch inglizning bir klubda to‘planishi – tarixiy fakt bo‘lishi bilan birga, moslashuvni ham yengillashtiradi. Oldingi davrlardagi britan futbolchilari ko‘pincha o‘zlarini haqiqiy “chet ellik”dek his qilishardi. Til, madaniyat, ichki kiyinish xonasi hazillari – hammasi ularga qarshi bo‘lgandek tuyulardi.
Endi esa vaziyat boshqa. `Inter` kiyinish xonasida inglizcha gaplashadigan burchak paydo bo‘ladi. Ammo bu burchak faqat qulaylik emas, raqobat ham olib keladi. Kim bu uchlik orasida Italiyani tezroq o‘zlashtiradi? Kim birinchi bo‘lib San-Siro tribunalarining sevimlisiga aylanadi? Kimning nomi italyancha talaffuz bilan kuylanadi?
Savollar ko‘p. Javoblar esa endi boshlanadigan mavsumda yoziladi.
Bitta narsa aniq: bu yoz `Inter` uchun oddiy transfer oynasi emas edi. Bu – San-Sirodagi ingliz davrining boshlanishi. Endi navbat – ularning bu sahnani qanchalik egallab ololishida.
