Tarantoda sport va tinchlik ramzi: Athletica Vaticana O‘rta yer dengizi o‘yinlariga yo‘l oladi
Janubiy Italiyadagi Taranto shahri avgust oxirida yana bir bor sport xaritasining markaziga aylanadi. 21 avgustdan 3 sentabrgacha bo‘lib o‘tadigan 20-O‘rta yer dengizi o‘yinlarida 26 mamlakatdan kelgan qariyb 4 ming sportchi 33 yo‘nalishda g‘oliblik uchun kurashadi. Shu ulkan oqim ichida kichik, lekin ramziy jihatdan juda og‘ir delegatsiya ham bor: Athletica Vaticana.
Vatikan sport uyushmasidan to‘rt nafar atlet Tarantoga yo‘l olmoqda. Ularning ismlari medallar sonidan ham muhimroq ma’no kasb etadi. Fabrizio Peloni va Tiziano Lucarelli erkaklar padel juftlik bahslarida maydonga tushadi. Daniele Fontana — épée qilichbozligida shpagasini sinovdan o‘tkazadi. Emiliano Morbidelli esa velosport yo‘llarida Vatikanning ranglarini himoya qiladi.
Bu ishtirok oddiy sport safaridan ko‘ra ko‘proq narsa. U Vatikan uchun ham, o‘yinlar mezboni bo‘lgan mintaqa uchun ham ramziy bayonot.
Papa Leo XIV: “Sport bashorat bo‘lsin, urush emas”
Musobaqalar arafasida Papa Leo XIV O‘rta yer dengizi o‘yinlariga alohida urg‘u berdi. Yakshanba kungi Angelus marosimida u Tarantoda boshlanadigan bu haftani eslatib, musobaqadan umidini ochiq aytdi:
“Bu haftada Tarantoda O‘rta yer dengizi o‘yinlari boshlanadi. Men ushbu sport tadbiri ushbu mintaqa xalqlari va butun dunyo uchun tinchlik va birodarlikning bashorati bo‘lishini istayman”, — dedi u.
Papa Leo ko‘p bor ta’kidlagan bir fikriga yana qaytdi: sport o‘zining eng chuqur ma’nosiga faqat raqobat uchrashuvga aylanganda, raqiblar esa bir xil inson oilasining a’zolari sifatida bir-birini tan olganda yetadi. Tarantodagi start aynan shunday ruhga sinov bo‘ladi.
Kafedraldagi xoch: stadion tashqarisidagi markaz
O‘yinlarning ilk kuni Taranto arxiyepiskopi Ciro Miniero shahar soborida muqaddas marosimni boshqaradi. Uning yonida — Madaniyat va ta’lim dikasteriyasi kotibi sifatida Bishop Paul Tighe. Ular birgalikda Sportchilar xochini qabul qilib oladi.
Bu xoch o‘yinlar davomida soborda qoladi. Matbuot xabariga ko‘ra, u sportchilar uchun ruhiy tayanch nuqtasi bo‘lib xizmat qiladi, xuddi 2012 yil London Olympic va Paralympic o‘yinlaridan beri turli xalqaro musobaqalarda bo‘lgani kabi. Stadionlar shovqini tashqarisida, aynan shu jim sobor ichida sportning boshqa, kamroq ko‘rinadigan, lekin chuqur qatlamlari ochiladi.
Arxiyepiskop Miniero sportni jamiyatdagi chiziqlarni yo‘qotish vositasi sifatida ko‘radi. U sportni professional va havaskorlar, hatto bolalar uchun ham ijtimoiy farqlarni ortda qoldirish va birodarlikni targ‘ib qilish imkoniyati deb atadi.
“Urush va iqlim inqirozi azob berayotgan dunyoda, bizda tinchlik mumkinligini ko‘rsatish imkoniyati bor, — dedi u. — ‘Qarama-qarshi tomonlar’dan kelgan sportchilar aslida tug‘ilgan joyi yoki e’tiqodidan qat’i nazar, chin birodarlik ruhida harakat qiladigan ayollar va erkaklardir”.
So‘zsiz xabar: Sportchilar xochi va Athletica Vaticana
Madaniyat va ta’lim dikasteriyasi prefekti Kardinal José Tolentino de Mendonça uchun Athletica Vaticana delegatsiyasining Tarantodagi ishtiroki shunchaki rasmiy qatnashuv emas. U buni birodarlikning muhim ishorasi sifatida baholadi.
U Sportchilar xochini “so‘zsiz xabar” deb ta’rifladi: u har bir hayot — ter, og‘riq, mashaqqat orqali bo‘lsa ham — sevgi va hurmatga loyiq ekanini eslatadi. Bu xabar stadionlar, velotreklar va kortlarda aks-sado beradi: natijalar jadvali bilan birga inson sha’ni ham markazga chiqadi.
Taranto bu yozda medallarni taqsimlaydi, rekordlarni qayd etadi, yangi chempionlarni yaratadi. Lekin savol boshqa: O‘rta yer dengizi bo‘yidagi bu o‘yinlar, Papa tilaganidek, chindan ham tinchlik va birodarlikning ko‘rinadigan belgisi bo‘la oladimi?
