Uch konfederatsiya isyoni: Infantino va buzilgan ishonch mojarosi
Uch konfederatsiya isyoni: Infantino va “buzilgan ishonch” mojarosi
Futbol siyosatining eng baland qatlamida chiziqlar ochiq chizildi. Asian Football Confederation (AFC), Uefa va Concacaf birlashib, Fifa prezidenti Gianni Infantino ustidan keskin bayonot bilan chiqdi va uning Jahon chempionati savdosi atrofidagi harakatlarini “aldov orqali buzilgan ishonch” deb atadi.
Bu oddiy norozilik emas. Bu – markazdagi hokimiyatga qarshi ochiq chiqish.
“O‘zini jamoadan yuqori qo‘ydi”
Uch mintaqaviy uyushma – Osiyo, Yevropa va Shimoliy hamda Markaziy Amerika va Karib havzasi futbolini boshqarayotgan tashkilotlar – Infantino ilgari surgan, ammo endi bekor qilingan reja haqida gapirar ekan, u “o‘zini jamoaviy manfaatlardan yuqori qo‘yganini” ta’kidladi.
Gap Jahon chempionati va Club World Cup’ning ayrim tijoriy huquqlarini xususiy kapitalga sotish rejalari haqida ketmoqda. Reja ortga qaytarilgan, lekin izi qolib ketdi.
“Futbolda yetakchilik – mulk emas”, deyiladi bayonotda. “Bu egallab turiladigan yoki talab qilinadigan kuch haqida emas. Bu – unga ishonch bildirgan futbol oilasiga xizmat qilish majburiyati.”
Qisqa, aniq, og‘ir jumlalar. Tovush ohangi – ochiq tanbeh.
Mustaqil tekshiruv talabi
AFC, Uefa va Concacaf “futbol oilasiga ochiq xat” e’lon qildi. Ular birgalikda Fifa tarkibidagi 211 a’zodan 143 tasini ifodalaydi – ya’ni global futbol xaritasining katta qismi.
Xatda Jahon chempionati va Club World Cup’ning ayrim qismlarini xususiy sarmoyadorlarga sotish bo‘yicha reja ustidan “to‘liq mustaqil uchinchi tomon tekshiruvi” talab qilinmoqda. Bu endi ichki ish emas, tashqi nazoratga chaqiriq.
Infantino rejasini ortga olgan, ammo bosim kamaygani yo‘q. Uzoq emas, hafta oxirida Fifa rasmiy pozitsiyasini bildirdi va prezidentga qarshi “ba’zilarning uyushgan va davom etayotgan obro‘sizlantirish urinishlari” haqida gapirdi. Tashkilot o‘z rahbarini himoya qilishga urindi, lekin bu uch konfederatsiyani to‘xtatmadi.
“Bu aloqa xatosi emas, hukm xatosi edi”
Uchlik Fifa tomonidan yuborilgan, “xatolar bo‘ldi” deb tan olingan maktubni ham eslatib o‘tdi. Fifa bu jarayonni ko‘proq “aloqa yetishmovchiligi” sifatida talqin qilgandek bo‘ldi.
Ammo konfederatsiyalar bunga rozi emas.
Ularning fikricha, futbol jamoatchiligi ko‘rgan narsa – oddiy kommunikatsiya nuqsoni emas, “hukmning izdan chiqishi” edi. Ya’ni, masala qanday tushuntirilganida emas, umuman qanday qaror qabul qilinishida.
Sahnada bitta savol qoladi: global futbol boshqaruvi qayta tiklanadigan ishonchni topa oladimi yoki bu ochiq qarama-qarshilik yangi kuch tarozisini belgilab beradi?
