2026 World Cup: Britaniya tomoshabinlarining kayfiyati qanday?

2026 yilgi World Cup uch haftadan beri davom etyapti, pley-off oldidan esa Britaniya tomoshabinlari kayfiyati ancha bo‘lingan. Stadionlar to‘la, efirlar qaynayapti, lekin so‘rovlar shuni ko‘rsatadiki, ekran qarshisidagi kayfiyat avvalgi turnirlardagi kabi birlashgan emas.

YouGov o‘tkazgan so‘rovga ko‘ra, britaniyaliklarning uchdan biri – aniqrog‘i, 37 foizi – World Cup o‘yinlarini “juda ko‘p” yoki “anchagina” tomosha qilayotganini aytgan. Shuncha odam deyarli umuman qiziqmayapti: 33 foiz respondentlar hali biror daqiqa ham ko‘rmaganini bildirgan.

“Bu eski mundial emas”: tomoshabinlar bahosi

Eng faol tomoshabinlar orasida 2026 yilgi turnirga baho aniq ikkiga bo‘lingan. Ko‘p o‘yinlarni kuzatayotgan britaniyaliklarning 37 foizi bu mundialni avvalgilardan yomonroq deb hisoblaydi. 41 foiz esa AQSh–Kanada–Meksika hamkorligidagi bu nashrni “taxminan o‘sha darajada” deb ko‘ryapti.

Faqat 17 foizgina 2026 yilgi World Cup’ni avvalgilardan yaxshiroq deb atagan.

Eng qizg‘in tomoshabinlar – “juda ko‘p” o‘yin ko‘rayotganlar – orasida esa kayfiyat biroz yumshoqroq. Bu guruhda 30 foiz turnirni yomonlashgan desa, 43 foiz “o‘zgarmagan”, 23 foiz esa “yaxshilangan” deb baholagan. Ya’ni, shov-shuv, tanqid, formatdagi inqilobiy o‘zgarishlarga qaramay, ko‘pchilik uchun mundial hali ham “o‘sha eski mundial”.

48 ta jamoa – qabul qilindi, lekin yangi tizim hanuz hazm bo‘layapti

Eng katta yangiliklardan biri – 48 ta jamoali format. Bu g‘oya atrofida yillar davomida bahslar tinmagan, lekin Britaniyada faol tomoshabinlar orasida qarshilik unchalik kuchli emas.

So‘rov natijalariga ko‘ra, World Cup tomoshabinlarining 47 foizi kengaytirilgan formatga ijobiy qaraydi. 22 foiz befarq, 26 foiz esa norozi. Demak, tanqidlar ko‘p bo‘lsa-da, kengayish g‘oyasi ommaviy rad etilishdan ancha yiroq.

Yangi format bilan birga guruh bosqichidan chiqish tizimi ham o‘zgardi. Mana shu o‘zgarish tomoshabinlar uchun ancha noaniqroq tuyulmoqda. Fikrlar tarqalishi buni ko‘rsatadi: 32 foiz yangi tizimni ma’qullaydi, 33 foiz neytral, 23 foiz esa salbiy fikrda. Qattiq rad etish yo‘q, lekin iliq quchoq ham ko‘rinmayapti – ko‘pchilik hali bu sxemani sinchiklab o‘rganib, ichiga kira olmayapti.

“Hydration break”lar – tomoshabinlar sabrini sinayotgan pauza

Bir o‘zgarish bor-ki, u deyarli hech kimni befarq qoldirmadi. “Hydration break” – o‘yin o‘rtalaridagi suv ichish tanaffuslari – britaniyalik tomoshabinlar ko‘zida jiddiy minusga aylangan.

So‘rovda qatnashgan World Cup tomoshabinlarining 66 foizi bu pauzalarga qarshi. Ulardan 43 foizi o‘zini “juda salbiy” munosabatda ekanini ochiq aytgan. Atigi 21 foiz bu g‘oyani yoqlaydi, 12 foiz esa neytral.

Raqamlar bitta savolni o‘rtaga tashlaydi: o‘yinni futbolchilar uchun qulayroq qilishga qaratilgan chora, ekranda o‘tirgan millionlab muxlislar uchun o‘yinning ritmini buzmayaptimi?

Finaldagi show va BBC/ITV qarori: kimni eshitish muhimroq?

Yana bir bahsli nuqta – finaldagi tanaffus paytiga rejalashtirilgan show. Futbol va shou-biznesni yana-da yaqinlashtirishga qaratilgan bu g‘oya ham tomoshabinlar orasida iliq kutib olinmadi.

World Cup tomoshabinlarining 55 foizi finaldagi yarim tanaffus show’idan norozi. 24 foiz neytral, 16 foiz esa buni ijobiy baholagan.

Shu fon’da BBC va ITV o‘z pozitsiyasini aniq bildirdi: ular final tanaffusida show emas, sharhlovchilar tahlilini efirga uzatadi. So‘rov natijasi bu qarorni qat’iy qo‘llab-quvvatlaydi – tomoshabinlarning 60 foizi aynan tahlilni ko‘rishni xohlaydi, atigi 28 foiz show’ni efirga berish kerak deb hisoblaydi.

Bu raqamlar Britaniyada futbolni hanuz avvalo o‘yin, taktika va dramatik lahzalar orqali ko‘radigan auditoriya hukmron ekanini yana bir bor ko‘rsatdi.

Vaqt yutish bilan kurash va VAR: tomoshabinlar hakamlar yonida

Qoidalardagi boshqa yangiliklar esa ancha iliq kutib olindi. Ayniqsa, vaqt yutish bilan bog‘liq qoidalar.

World Cup tomoshabinlarining 78 foizi hakamlar futbolchilar to‘p kiritish yoki darvozadan zarba berishda cho‘zib yuborsa, 5 soniyalik sanashni boshlashi g‘oyasini ma’qullagan. 70 foiz o‘rinbosar futbolchilar 10 soniya ichida maydonni tark etishi kerakligi qoidasini qo‘llab-quvvatlaydi. 60 foiz esa tibbiy yordam ko‘rsatilgan futbolchining bir daqiqa davomida maydonga qaytmasligi (ba’zi istisnolar bilan) tarafdori.

Tomoshabinlar, demak, o‘yinning sur’ati oshishini, vaqt yutish teatrini esa qisqarishini xohlaydi.

VAR atrofidagi yangiliklar ham, odatdagidan farqli ravishda, ijobiy kutib olindi. So‘rovda qatnashganlarning 77 foizi noto‘g‘ri futbolchiga berilgan sariq yoki qizil kartochkalarni VAR orqali qayta ko‘rib chiqishni yoqlaydi. 73 foiz ikkinchi sariq kartochka noto‘g‘ri berilgan bo‘lsa, VAR aralashuvini qo‘llab-quvvatlaydi. 54 foiz burchak zarbasini belgilashda ham VAR’dan foydalanish fikriga rozi.

Demak, texnologiya futbolni “muzlatib qo‘yayapti” degan gaplar fonida Britaniya tomoshabini amaliyotga qaraydi: adolat kuchaysa, VAR’ga ham sabr bor.

“It’s coming home?” – ishonch eriyapti

Turnir boshlanishidan oldin Angliyada kayfiyat ancha baland edi. World Cup’ni “juda ko‘p” yoki “anchagina” tomosha qilmoqchi bo‘lgan ingliz kattalarining 22 foizi Angliyaning chempion bo‘lishiga real imkon bor deb hisoblagan. Finalga chiqish ehtimoli ham qo‘shib hisoblanganda bu ko‘rsatkich 33 foizga yetgan.

Uch hafta o‘tdi. O‘yinlar, bahsli qarorlar, ishonchni yemiradigan lahzalar ortda qoldi – raqamlar keskin o‘zgardi.

Hozir Angliya World Cup tomoshabinlarining atigi 13 foizi jamoa chempion bo‘lishi mumkin deb o‘ylaydi. Finalga chiqish imkoniyatiga ham ishonadiganlar soni 19 foizga tushib ketgan.

Shu bilan birga, “eng real natija – yarim final” deb o‘ylaganlar ulushi deyarli o‘zgarmagan: turnir oldidan 33 foiz bo‘lgan bo‘lsa, hozir 31 foiz. Umidning qayerdan “ko‘chirilib” qayerga ko‘chganini esa boshqa raqam aniq ko‘rsatadi: hozir muxlislarning 32 foizi Angliya uchun eng ehtimoliy chiziq – chorak final deb hisoblaydi. Turnir oldidan bunday fikr 21 foizda edi.

Eng keskin o‘zgarishlardan biri – mutlaqo pessimistlar soni. Endi tomoshabinlarning 12 foizi Angliya 1/8 finaldan o‘tolmasligiga ishonyapti. Turnir boshlanishidan avval bu ko‘rsatkich atigi 4 foiz edi.

Demak, “It’s coming home” qo‘shig‘i yana yangrayapti, lekin bu safar yanada ehtiyotkor ohangda. Savol esa shunday: Angliya maydonda bu shubhalarni yuvib tashlay oladimi yoki bu mundial ham britaniyaliklar xotirasida yo‘qolgan imkoniyatlar sifatida qoladimi?