Angliya – Meksika uchrashuvi arafasida politsiya hukumatni tanqid qildi
Angliyada yakshanbadan dushanbaga o‘tar kechasi faqat stadion atrofida emas, butun mamlakat bo‘ylab keskin kechishi kutilmoqda. Hukumatning yakshanba kuni kechqurun e’lon qilingan qarori – pablarga dushanba kuni soat 05:00 BST gacha ishlashga ruxsat berilishi – politsiya rahbariyatini jiddiy ranjitdi.
Gap shunchaki uzaytirilgan ish soatlari haqida emas. Gap – bu qaror qanchalik kech va noqulay vaqtda chiqqani haqida.
Politsiya: “Marshrut oldindan ma’lum edi”
National Police Chiefs’ Council (NPCC) hukumatga ochiqchasiga e’tiroz bildirdi. Ularning fikricha, payshanba kungi “kechikkan e’lon” tufayli kuch tuzilmalari boshqa yo‘nalishlardagi vazifalarni qisqartirishga va xodimlarni cho‘zilgan smenalarga majburan chiqarishga to‘g‘ri keladi.
NPCC rasmiy bayonotida terma jamoaning turnirdagi ehtimoliy yo‘li “anchadan beri aniq bo‘lganini” eslatib o‘tdi. Ya’ni, agar Angliyaning Meksikaga qarshi 1/8 final uchrashuvi tun yarmida boshlanishi kutilgan bo‘lsa, buning uchun favqulodda qaror qabul qilishga hojat yo‘q edi, degan ishora bor.
Politsiya rahbarlari muxlislarni hushyor bo‘lishga chaqirmoqda: o‘yinni tomosha qilish chog‘ida “odamlar bir-birini o‘ylashi” va “me’yorida ichishi” so‘ralmoqda. Bu shunchaki odatdagi ogohlantirish emas – bu hal qiluvchi bosqich. Mag‘lub bo‘lgan jamoa turnir bilan xayrlashadi.
NPCCning futbol va alkogol bo‘yicha mas’ullari qo‘shma bayonotida shunday deya eslatdi: oldingi yirik turnirlardan ma’lumki, pley-off bosqichidagi uchrashuvlar, ayniqsa tungi hayot avj oladigan paytda, zo‘ravonlik holatlari va uy ichidagi zo‘ravonlikning oshishiga olib kelgan.
Shunga qaramay, politsiya “hamkorlar va muassasalar bilan birgalikda hamma uchun xavfsiz va maroqli kecha” ta’minlashga va’da bermoqda. Lekin buning narxi – yuzlab ofitserlarning qo‘shimcha smenasi va boshqa yo‘nalishlardagi ishlarning qisqarishi bo‘ladi.
Hukumatning keskin burilishi
Turnir boshlanishidan avvaldayoq litsenziya soatlari allaqachon kengaytirilgan edi. Hukumat esa qo‘shimcha yumshatish bo‘lmaydi, deb turib olgan edi.
Shu bois payshanba kuni kechqurun Bosh vazir Sir Keir Starmerning keskin burilishi ko‘pchilikni hayratda qoldirdi: pablarga uchrashuv tugaguncha ochiq qolishga ruxsat berildi. Uchrashuv boshlanishi – soat 01:00. Demak, odatiy 90 daqiqa, tanaffus va ehtimoliy qo‘shimcha daqiqalar bilan o‘yin baribir 03:00 dan oldin tugamaydi. Agar penaltilar bo‘lsa – tun yanada cho‘ziladi.
Bu qaror barlar tarmog‘i uchun aniq signal bo‘ldi. Greene King Angliya bo‘ylab 600 dan ortiq pabi kechasi ochiq qolishini ma’lum qildi. Marston’s esa 400 dan ortiq muassasasi tun bo‘yi muxlislarni qabul qilishini aytdi.
Mamlakat bo‘ylab minglab odamlarga bu – tungi bayram. Politsiya uchun esa – murakkab operativ tun.
Ish beruvchilar va maktablar oldida savol
Bunday jadval ish kuni bilan qanday tutashadi? Trade Union Congress bosh kotibi Paul Nowak ish beruvchilarni “aqlli va tushunuvchi” bo‘lishga chaqirdi: imkon qadar xodimlarga uyidan ishlash yoki ishga kechroq kelishga ruxsat berish taklif etilmoqda.
Bu chaqiriq bejiz emas. Soat 03:00–04:00 atrofida uxlagan minglab muxlislar uchun dushanba tongi odatdagidan ancha og‘ir bo‘lishi aniq.
Mavzu bolalar va maktablar darajasiga ham chiqdi. Angliya bosh murabbiyi Thomas Tuchel o‘z so‘zini aytdi: uningcha, ota-onalar farzandlariga bu kechada uyg‘oq qolishga ruxsat berishi kerak.
“Makttabga hali juda ko‘p boriladi, Jahon chempionati esa to‘rt yilda bir marta bo‘ladi. Qo‘yib bering, ko‘rsinlar”, – dedi u chorshanba kuni DR Congo ustidan qozonilgan g‘alabadan so‘ng.
National Education Union rahbari Daniel Kebede ham BBC Breakfast dasturida dushanba kuni ertalab maktablar uchun “biroz moslashuvchan boshlanish” bo‘lishini istashini bildirdi. Uchrashuv so‘nggi daqiqalarida butun mamlakat uyg‘oq bo‘lib tursa, erta tongda sinfxonalarni to‘ldirish oson bo‘lmaydi.
Ta’lim vaziri Bridget Philipson esa chiziqni biroz boshqacha chizdi. U ota-onalarga farzandlari qachon uxlashi kerakligini aytmasligini ta’kidladi, lekin bir narsani aniq so‘radi: dushanba kuni bolalar maktabda bo‘lishi kerak.
Futbol, tungi hayot va xavfsizlik o‘rtasidagi nozik muvozanat
Endi Angliya uchun bu faqat Meksikaga qarshi o‘yin emas. Bu – futbol ehtirosi, tungi iqtisodiyot, xavfsizlik va ijtimoiy mas’uliyat o‘rtasidagi murakkab muvozanat sinovi.
Bir tomonda – pablarda tong otguncha davom etadigan shovqin-suron, katta ekranlar, bayroqlar, qo‘shiqlar. Ikkinchi tomonda – zo‘ravonlik statistikasi, uy ichidagi mojaro xavfi, charchagan politsiya xodimlari va dushanba tongi maktab hamda ishxonalar.
Hukumatning kechikkan qarori endi qaytarilmaydi. Endi savol boshqacha: Angliya bu uzun, asabiy tunni qanday o‘tkazadi – bayram sifatida, yo‘qsa, ertasi kuni og‘ir oqibatlar bilan yuzma-yuz keladimi?
