Lionel Messining juda yodda qoladigan o‘yini: Argentina Misrga qarshi qaytishi
Dallas kechasining eng yodda qoladigan manzaralaridan biri: Lionel Messi keng maydon bo‘ylab sekin yurib boradi, yuzidan yosh oqar, ko‘zlari qizarib ketgan.
Bir necha daqiqa avval Argentina ikki gol farqiga ortda qolgan, Misrga qarshi o‘yin soatiga qarshi yugurayotgan, 1/8 final chegarasida chayqalib turgan edi. Messi penaltidan ham unum chiqara olmagandi, mag‘lubiyat bo‘lsa, aybning asosiy qismi aynan uning zimmasiga tushishi tayin edi. Ammo u yana odatdagidek sehr ko‘rsatdi: atigi o‘n daqiqadan biroz ko‘proq vaqt ichida uch gollik aql bovar qilmas qaytishning bosh me’moriga aylandi va Albiceleste’ni chorak finalga sudrab chiqardi.
Endi esa u yig‘lardi. Jamoadoshlari ham. Chetda turgan bosh murabbiy Lionel Scaloni ham. U o‘yin tugagach bergan intervyusida ko‘z yoshini tiyolmadi. O‘zi aytishicha, futbolchilari uni hazillashib “el llorón” — yig‘loqi, deb atay boshlashgan.
“Men siz tomonga ham qaray olmayapman, — dedi Scaloni chiziq bo‘yidagi muxbirga, ko‘zlari namlanib. — Kechirasiz. Juda hayajonlanyapman. Qanaqa jamoa bu, aka. Kechirasiz. Bo‘ldi, ketishim kerak”.
Chempionlarning chayqalgan saltanati
Bu jahon chempionatida tomoshabinlarga hissiyotlarning eng keng amplitudasini aynan amaldagi chempionlar hadya qilmoqda. Turnir starti xuddi silliq asfalt yo‘lday o‘tgan edi — Argentina guruh bosqichini deyarli zo‘riqmasdan bosib o‘tdi, Messi esa 39 yoshida ham o‘zining eng buyuk mundialini o‘tkazayotgandek ko‘rinadi. Dastlabki uchrashuvdayoq u hat-trick qayd etib, turnir tarixidagi to‘purarlik rekordini quvib yetdi va hanuz unga yangi bo‘limlar qo‘shib boryapti.
Messining har bir chiqishi alohida porlashlar bilan bezanmoqda, lekin jamoa oxirgi uchrashuvlarda qoqila boshladi. Misrga qarshi sovuq dush — bunga qadar Miami’dagi 1/16 final, Cape Verde bilan duelda ko‘rilgan xavf yonida deyarli oddiy ko‘rinadi. O‘sha kecha faqat qo‘shimcha daqiqalardagi qahramonliklar sport tarixidagi eng katta sensatsiyalardan birini bekor qildi, xolos. Shunday o‘yinlar bu Argentina haqida yangi savollarni ko‘paytirdi.
Scaloni yurtida deyarli muqaddas maqomga ega. U 28 yillik sovrin qurg‘oqchiligiga nuqta qo‘ydi, uchinchi jahon chempionligini olib keldi, ikki marta Copa América’da g‘olib chiqdi. Natijada matbuot bilan aloqada g‘alati muvozanat shakllandi: yillar davomida faqat g‘alabaga o‘rgangan jurnalistlar undan kamroq so‘roq olib, kamroq shubha bildira boshlashdi. Bu mundial esa ohangni o‘zgartirdi. Endi hatto eng oddiy savollar ham tez-tez tortishuvga aylanmoqda.
Murabbiy ikkita so‘nggi, asablarni yemirgan pley-off o‘yinidan so‘ng ham jamoasi vaziyatni to‘liq nazorat qilganini ta’kidlashdan charchamayapti. Tomoshabin uchun bu deyarli kulguli eshitiladi. Cape Verde kamida teng kurashdi, ayrim bo‘laklarda ustun bo‘ldi ham deyish mumkin, Misr esa butun bo‘limlar davomida argentinaliklarni siqib qo‘ydi. Bu hol yangi emas: 2022-yilda Argentina turnir davomida, jumladan, Fransiyaga qarshi finalda ham, hisobdagi ustunlikni kamida to‘rt marta boy bergan. Hikoya sifatida bu ajoyib, lekin ishonch baxsh etmaydi — ayniqsa, keyingi raqib tartibli va intizomli Shveytsariya bo‘lsa. Agar yana hisobda oldinga o‘tib, ustunlikni qo‘ldan chiqarsalar, bu safar ortga qaytish ancha og‘ir bo‘lishi mumkin.
Maydondan tashqaridagi bo‘ron
Jamoa maydondan tashqarida ham tinch yashayotgani yo‘q. Misrga qarshi uchrashuv atrofida tortishuvlar avjiga chiqdi: raqib bosh murabbiyi o‘yin “oldindan yozilgani” haqida da’vo qildi. Shu bilan birga, Argentina futbol federatsiyasi (AFA) AQShdagi tijoriy kelishuvlarni noto‘g‘ri boshqargani haqidagi gumonlar sababli FBI tekshiruvi ostida ekani xabar qilindi. Federatsiya o‘zini oqlab, ayblovlarni rad etmoqda. AFA’ning Shimoliy Amerikadagi elchisi Tomas Regalado esa yaqinda shunday degan: “Tekshiruv harakatlarining o‘zi mas’uliyat yoki aybni anglatmaydi”.
Ammo stadion ichida bularning bari deyarli unutiladi. Mezbonlardan tashqari, bu turnirda eng ko‘p qo‘llab-quvvatlanayotgan jamoa aynan Argentina. Har qayerga ular bilan birga banderazo ko‘chib yuradi — bir maromda tebranayotgan, kuylayotgan, sakrayotgan, raqsga tushayotgan odamlar okeani. Ular jamoani oldinga itaradi, hisob qanday bo‘lishidan qat’i nazar. Ular katta farq bilan oldinda bo‘lsin, yoki, ko‘pincha bo‘lgani kabi, omon qolish uchun kurashayotgan bo‘lsin — farqi yo‘q.
Bu qo‘llab-quvvatlashga jamoa ham, Scaloni ham qattiq suyanib turibdi. Misrga qarshi so‘nggi daqiqalardagi qutulishdan keyin murabbiy ochiq tan oldi: ular butun turnir davomida muxlislarning asabini sinovdan o‘tkazishgan.
Keksa yadro, ko‘karib ketgan peshona va Shveytsariya sinovi
Scaloni taktika va rotatsiya borasida ham tanqid ostida. U baribir tajribali, yoshi katta o‘yinchilar tayanchidan voz kechmayapti. Va, albatta, markazda yana Messi turibdi. Uni “yosh bilmas mo‘’jiza” deb atash vasvasasi kuchli, lekin Cape Verde bilan o‘yindan keyin u ham charchoqni yashira olmadi: matbuot anjumaniga peshonasida kattakon ko‘karish bilan chiqdi. O‘sha payt u shunday dedi: unga maydonda oyog‘ini ayamaydigan o‘sha futbolchilarning o‘zi keyinroq formasi uchun iltimos qiladi.
Shveytsariyaga qarshi o‘yin esa boshqa darajadagi sinov bo‘ladi. Argentina faqat Messiga tayana olmaydi. Ular uzoqroq muddat yuqori ritmda qolishi, raqibni bir bo‘limga emas, butun o‘yin davomida bo‘g‘ib turishi kerak. Faqat kayfiyat, faqat “vayb” bilan yashash bu yozda ularga ko‘p marta yordam bergandek tuyuldi, ammo chorak final eshigida bunday hashamat qolmaydi.
Shunga qaramay, aynan shu tartibsiz, betartib energiya — nazoratdan chiqib ketishga tayyor bo‘lgan dramatik ruh — ko‘pchilik uchun bu Argentinani sevimli qiladi. Ehtimol, Scaloni ham o‘zi bunga oshno bo‘lib ulgurgan.
“Futbol shudir, faqat taktika va sxemalar emas, — dedi u Misrga qarshi o‘yindan keyin, ovoziga yana hissiyot aralashib. — Ular ham muhim, shubha yo‘q. Lekin bizda bugungidek yurak bo‘lmaganda, allaqachon uyga ketgan bo‘lardik”.
Endi savol bitta: shu yurak yana bir marta, ehtimol so‘nggi marta, Lionel Messini va uning notinch chempionlarini balandga ko‘tarishga qodirmi?
