Old Trafforddagi bahsli derbi: VAR xatosi oqibatlari
Old Trafforddagi bahsli derbi atrofidagi shov-shuv tinmasdan turibdi. Endi esa uning ilk oqibatlari ko‘rina boshladi: bahs markaziga tushib qolgan VAR hakami Matt Donohue bu hafta oxiri uchun Premyer liga o‘yinlariga tayinlanmadi.
Bahsli gol va VARning xatosi
Yakshanba kungi derbida Manchester City gol urgan payt tribunalardagi shovqin osmonga ko‘tarilgandi. Ammo haqiqiy portlash biroz keyin, VAR tekshiruvdan so‘ng keldi. Donohue va uning yordamchisi Blake Antrobus monitor ortidan golni tasdiqladi, holbuki epizodda Enzo Fernandez ofsayd holatida bo‘lib, o‘yinga faol aralashayotgandek ko‘rinardi.
Epizod murakkab edi, lekin asosiy chiziq aniq: maydon hakami Michael Oliver dastlab Erling Haalandni ofsayd deb topib, golni bekor qilgan. VAR tekshiruvida esa Haalandni Patrick Dorgu chiziqda o‘ynab qoldirgani aniqlanadi. Shundan so‘ng e’tibor Fernandezga qaratilishi kerak edi.
Pro Ref keyinchalik tan oldi: Donohue Oliverni monitor yoniga chaqirmaslik bilan “xato qaror” qabul qilgan. Ya’ni, maydon hakami o‘sha joyning o‘zida Fernandezning ishtiroki darajasini baholashi lozim edi. Bu sodir bo‘lmadi, gol esa hisobga olindi.
Teleko‘rsatuv takrorlarida Fernandezning sakrab, to‘pga bosh bilan o‘ynashga uringani yaqqol ko‘rinadi. Bu paytda Lisandro Martinez va Senne Lammensning reaktsiyasi ham o‘zgarib ketadi: himoyachi pozitsiyasini yo‘qotadi, darvozabon bir lahzaga to‘pga chiqishga tayyorlanadi. Amaldagi qoidalarga ko‘ra, bu darajadagi ta’sir ofsayd uchun yetarli mezon hisoblanadi.
Donohue uchun og‘ir hafta
Matt Donohue Premyer ligadagi debyutini 2024-yil may oyida o‘tkazgan. U 2014-yilda EFL yordamchi hakamlari ro‘yxatiga ko‘tarilgach, so‘nggi ikki yil ichida VAR sifatida juda faol ishlatilgan edi. Aynan VAR xonasida to‘plagan tajribasi uni yuqori darajadagi o‘yinlar uchun ishonchli nomzod sifatida ko‘rsatib kelayotgandi.
Endi esa vaziyat keskin o‘zgardi. Bu hafta oxiridagi tur uchun u na maydonga, na VAR xonasiga tayinlandi. Yordamchisi Blake Antrobus ham xuddi shunday – ro‘yxatda yo‘q.
Michael Oliver esa bu bahsli kechadan so‘ng ham yuqori ishonch darajasida qolmoqda: u yakshanba kuni Bournemouth – Liverpool uchrashuvini boshqaradi. Tayinlovlar ro‘yxati aynan VAR qarori emas, jarayonni boshqarishdagi umumiy bahoga ko‘ra shakllantirilgani sezilib turibdi.
Rooneyning g‘azabi
Bu qaror atrofidagi munozaraga sobiq Manchester United hujumchisi Wayne Rooney ham o‘z og‘ir so‘zini qo‘shdi. U BBC’ning Match of the Day 2 dasturida qarorni “baffling” deb atadi – ya’ni, tushunib bo‘lmaydigan darajada noto‘g‘ri, degan ma’noda.
Rooney VAR tizimiga bo‘lgan charchoq va noroziligini yashirmadi. Uningcha, texnologiya o‘yin ruhini so‘ndirib qo‘yyapti, stadiondagi energiyani so‘rib olyapti. Eng ko‘p alam qilgani esa – shunday aniq epizodda Fernandezning ofsayd holatini “ko‘rmaslik”.
U ta’kidladi: har qanday darajada futbol o‘ynagan odam bu holatni darrov tushunadi – Fernandez ofsaydda va o‘yinga ta’sir ko‘rsatmoqda. Shunday oddiy haqiqatni bunday muhim daqiqada noto‘g‘ri baholash, Rooney nazarida, kechirib bo‘lmaydigan xato.
Savollar ochiq qolmoqda
Pro Ref xatoni tan oldi, hakamlar bu hafta chetga olindi. Ammo bu bilan bahs tugamadi. Derbining natijasiga ta’sir qilgan qaror, VARga bo‘lgan ishonch, texnologiya va inson omili o‘rtasidagi nozik muvozanat – bularning barchasi yana kun tartibiga chiqdi.
Endi savol bitta: keyingi katta o‘yin kelganda, VAR xonasi bosimga bardosh beradimi yoki yana bir “xato qaror” mavsum taqdirini o‘zgartiradimi?
