UZB SPort

Sir Geoffrey Boycott: Butun jamoa aldangan voqea

Kriket olamidagi eng bahsli yaralardan biri – 2018-yilgi Janubiy Afrika safari charchashni bilmayapti. “Sandpapergate” yana kun tartibida, bu safar Sir Geoffrey Boycottning keskin fikrlari bilan.

Usman Khawaja o‘z avtobiografiyasi – Sabr – da o‘sha mash’um safar haqida yozib, butun jamoa to‘pga zımpara qog‘oz qo‘llash rejasi haqida xabardor bo‘lganini ta’kidlagach, eski ish yana ochildi. Shundan keyin bahslar yana alanga oldi.

Bu olovga yana bir chelak benzin quyilgan pallada esa joriy Test sardori Pat Cummins 70 daqiqalik matbuot anjumanida har bir savolga yuzma-yuz javob berishga majbur bo‘ldi. U o‘sha paytdagi hamjamiy bo‘lgan tezkorlar – Josh Hazlewood, Nathan Lyon, Mitchell Starc bilan birgalikdagi bayonotiga sodiq qolgan holda, rejadan bexabar bo‘lganini yana bir bor aytdi. Bunga qo‘shimcha ravishda Cam Bancroftning ilgari e’lon qilingan, Khawaja talqinini quvvatlaydigan maqolasi ham bahsni yanada keskinlashtirdi.

Shu fonida Sir Geoffrey Boycott ham sukut saqlamadi. The Telegraph uchun yozgan ustunida, Angliya safida 108 marta maydonga tushgan afsona bu mojaroni o‘z davrining eng yirik qalbaki o‘yini deb atadi va Cricket Australia o‘sha paytda bo‘layotgan ishni “gilam ostiga supurib tashlaganini” aytdi. Uning fikricha, tashkilot butun jamoa aybdor bo‘lib chiqsa, o‘yin obro‘siga yetadigan zarbadan “o‘lim darajasida qo‘rqqan”.

“Bu men kriketda o‘qigan yoki ko‘rgan har qanday narsadan kattaroq: butun jamoa aldangan.”

Uning ta’kidlashicha, o‘sha safarda nafaqat o‘yinchilar, balki murabbiylar shtabi ham “bo‘yinlarigacha” rejaga botgan, ommaviy ravishda aldashni rejalashtirgan, ammo keyinchalik atigi uch nafar o‘yinchi aybni o‘z zimmasiga olgan.

“Butun tarkib va murabbiylar bunga boshidan-oyog‘igacha aralashgan, ommaviy aldashni rejalashtirgan, ustidan esa yopish uchun uch nafar o‘yinchiga aybni yuklashdi. Bu qanday qilib hamma bunga rozi bo‘lgani – aqlni shoshiradi, ishonib bo‘lmaydi. Shu darajada ulkan mojaro bu.”

Boycott uchun bu nafaqat eski jarohatni eslash, balki tizimga ochiq da’vat ham edi. U mustaqil tekshiruv o‘tkazishni, uni esa King’s Counsel maqomidagi yuridik vakolatga ega sudya boshqarishi kerakligini aytdi. Asosiy nuqta – keskin savollar, ochiq kross-so‘roq, hech qanday ichki “yuvib qo‘yish”siz jarayon.

Yana bir muhim jihat: Boycott Cricket Australia’ni tekshiruv yakunlari bo‘yicha orqaga qarab jazo berishga urinmaslikka chaqirdi. Uningcha, bu safar maqsad – kimnidir yana jazolash emas, balki haqiqatni to‘liq ochish. Qanchalik noqulay bo‘lmasin.

“Sandpapergate” allaqachon kriket tarixidagi eng qorong‘i boblardan biri sifatida qayd etilgan. Boycottning so‘nggi chiqishi esa bu bob hali yopilmagani, sahna ortida javobsiz savollar hanuz ko‘p ekanini yana bir bor eslatdi. Endi savol bitta: kriket boshqaruvchilari bu safar chindan ham hammasini ochishga jur’at topadimi?