Lamine Yamal va Kylian Mbappe: Ikki avlod, bitta sahna
Lamine Yamalning orzusi juda aniq: Kylian Mbappe yo‘lidan borib, o‘smirligidayoq Jahon chempioni bo‘lish. Buning uchun esa avval o‘sha Mbappe boshchiligidagi Fransiyani yarim finalda chetlab o‘tishi kerak.
Ikki avlod, bitta sahna
Mbappe bu bosqichdan allaqachon o‘tgan. 2018-yilgi finalda u atigi 19 yosh 207 kunlik bo‘lib, Xorvatiya darvozasini ishg‘ol qildi va Jahon chempionati finalida gol urgan ikkinchi o‘smirga aylandi. Birinchisi – 1958-yilda, 17 yoshida dunyoni hayratga solgan Pele.
O‘sha gol bilan Mbappening mundial bilan muhabbati boshlandi. Yamal uchun esa bu turnir – ilk katta sahna. Lekin u allaqachon boshqa bir yirik turnirda yorqin iz qoldirishga ulgurgan.
Euro 2024 yarim finali. Raqib – xuddi shu Fransiya, yetakchi – xuddi shu Mbappe. Lamine Yamalning uzoqdan yo‘llagan dahshatli zarbasi Ispaniyani 2:1 hisobidagi g‘alabaga olib borgan o‘yin ramziga aylandi. Bu golni u 17 yoshga to‘lishiga to‘rt kun qolganida urgan, final arafasida esa tug‘ilgan kunini nishonladi. Ertasi kuni Ispaniya Angliyani yengdi, Yamal esa turnirning eng yaxshi yosh futbolchisi deb topildi.
Endi esa boshqa sahna: Jahon chempionati, Arlington, yarim final arafasi. Yamal 19 yoshga to‘lish arafasida. Yana katta o‘yin, yana katta sahna.
Jarohatdan qo‘rquvga, mundialga yetib kelgan yo‘l
Bunday yoshda, oldinda butun karera turgan paytda, u allaqachon dunyo futbolining eng yorqin yuzlaridan biri. Eng qizig‘i, bu mundialga umuman yetib kelmasligi ham mumkin edi.
Mavsum oxirida “Barcelona” safida son paychalari jarohati tufayli maydonga tusha olmadi. O‘sha paytlar Yamalning o‘zi ham xavotirga tushganini yashirmadi: jiddiy jarohat bo‘lib, Jahon chempionatini o‘tkazib yuborishdan qo‘rqqan.
May oyining oxirida u ochiqchasiga shunday degan edi: agar jarohat qaytalansa, mundialni televizor ortidan tomosha qilishiga to‘g‘ri kelishi mumkinligini o‘ylab, qo‘rqqan.
Shunga qaramay, u yetib keldi. Va darrov ta’sir ko‘rsata boshladi.
Cape Verde bilan 0:0 hisobidagi ochilish o‘yinida zaxiradan tushdi. Keyingi uchrashuvda Saudiya Arabistoniga qarshi asosiy tarkibda maydonga chiqdi, gol urdi va tanaffusda almashtirildi. Hisob – 4:0. Shundan beri u har bir o‘yinni asosiy tarkibda boshladi.
Gol esa – o‘sha bir donagina. Bu esa uning o‘zini ham biroz siqayotgandek.
Rodri: “Lamine biroz tinchlanishi kerak”
Ispaniya sardori Rodri ham aynan shunga ishora qildi. Uning fikricha, Yamal ba’zan o‘zini isbotlashga, o‘yin taqdirini hal qiladigan futbolchi ekanini ko‘rsatishga shoshilmoqda.
Rodri eslatdi: ikki yil avval, Yevropa chempionatida Yamalning pishib yetilgan o‘yini hammaga katta taassurot qoldirgandi, endi esa u ikki yilga katta, bunday darajadagi o‘yinlar undan kutilgan holga aylangan.
Shunga qaramay, Ispaniyaning o‘sha yevrodagi halokatli “vertikalligi” bu safar biroz xiralashgandek. Yamalning hal qiluvchi epizodlardagi qat’iyligi yetishmayapti, bu esa raqiblar uchun biroz yengillik yaratmoqda.
Fransiya – qayta “o‘t ochish” rejimida
Fransiya esa Yevropadagi muvaffaqiyatsiz yozdan keyin yana o‘sha eski, xavfli ko‘rinishiga qaytdi. Bu mundialda ular eng keskin, eng hayajonli hujum chizig‘iga ega jamoalardan biri.
Markazda, albatta, Mbappe. 27 yoshda u allaqachon turnir tarixidagi buyuklar safidan joy olishni maqsad qilgan. Bu yerda ham raqamlar o‘zlari gapiradi: 8 ta gol, “oltin buts” poygasida Lionel Messi bilan teng, umumiy mundial gollari bo‘yicha esa argentinalikning 21 gollik rekordidan atigi bitta ortda.
2018-yilda kubokni ko‘tardi, 2022-yil finalida xet-trik qayd etdi. Endi esa uchinchi final sari intilyapti.
Agar Fransiya Nyu-Yorkdagi 19-iyul kungi hal qiluvchi o‘yinga chiqsa, Mbappe Cafu kabi ketma-ket uchta finalda maydonga tushgan afsonalar qatoriga qo‘shiladi. Pele va Diego Maradona esa faqat ikkita finalda o‘ynashga ulgurgan.
Mbappening mundialga bo‘lgan shu qadar kuchli munosabati, ehtimol, “Real Madrid” safida mavsumning ikkinchi yarmidagi tanaffuslarni ham izohlab qo‘yadi. U jarohatlarini ehtiyotlab davoladi, bu esa ayrim muxlislar tomonidan savollarni keltirib chiqardi. Lekin Mbappening o‘zi uchun bitta maqsad bor: turnirning oxirgi kuniga yetib borish.
Shvetsiyaga qarshi MetLife Stadiumdagi g‘alabadan so‘ng u ochiq aytdi: statistika haqida gap-so‘zlar unga qiziq emas, yagona maqsad – jamoasini 19-iyulga yetaklash. Marokash ustidan qozonilgan g‘alabadan keyin ham shuni ta’kidladi: u Jahon chempionatida g‘olib bo‘lgan va finalda mag‘lub bo‘lgan, ammo bu jamoa hali bunday marralarga chiqmagan, shu bilan birga eng katta salohiyat aynan shu tarkibda.
Yamal – Mbappe: “Klassiko”dan boshlangan kichik urush
Bu ikki yulduz o‘z mamlakatlarida ham, butun qit’ada ham allaqachon ramzga aylangan. Multimadaniyatli Yevropaning yangi yuzi, yangi avlodi.
Mbappe – tajribaliroq, chempionlik taqinchoqlariga ega, ingliz tilida bemalol so‘zlay olishi bilan ham AQShdagi bu mundialning asosiy yuzlaridan biriga aylangan.
Yamal esa maydondan tashqarida hamon ulg‘ayayotgan o‘smir, lekin maydonda Mbappe bilan hisoblari juda qiziq. So‘nggi ikki yil ichida ular “Klassiko”larda va terma jamoalar safida tez-tez to‘qnash kelishdi. Statistikaga qaralsa, ustunlik Yamal tomonida: klub va terma jamoa darajasida 10 uchrashuvda Mbappe 8 marta mag‘lub bo‘lgan, atigi 2 marta g‘alaba qozongan.
Bu raqamlar fransuz yulduzi uchun yoqimli emas, albatta. Yarim final esa bu kichik shaxsiy duelni global sahnaga olib chiqadi.
“Biz hech kimdan qo‘rqmaymiz”
Fransiya lagerida esa so‘zlar qat’iy. Himoyachi Ibrahima Konate yakshanba kuni matbuot anjumanida Ispaniyadan cho‘chishmayotganini aytdi. Shu bilan birga, raqibning sifatini, ayniqsa, himoya chizig‘ini e’tirof etdi.
Ispaniya bu mundialda atigi bitta gol o‘tkazib yuborgancha yarim finalga chiqdi. Ikkinchi Jahon chempionligi sari yo‘l – shu mustahkam devordan boshlanadi.
Fransiya esa oxirgi yetti mundialning to‘rttasida finalga chiqqan, 2018-yilda g‘olib bo‘lgan, 2022-yilda finalda o‘ynagan. Bu safar ham beshinchi final sari yo‘l ochiqdek tuyuladi, ammo ichkarida hech kim statistikaga berilib ketmayapti.
Konate buni aniq ifoda etdi: bu kabi gaplar tuzoq bo‘lishi mumkin, ular esa kamtar bo‘lib qolishni tanlashgan. Ular uchun hozir faqat bitta o‘yin bor – Ispaniyaga qarshi yarim final.
Dayot Upamecano va William Saliba markaziy himoyadagi asosiy juftlik bo‘lib qolmoqda, Konate esa zaxiradan tushmoqda. Fransiya yana bir final sari odimlayotgan bo‘lsa-da, raqib oldida hushyor.
Ispaniya devori va qanotdagi xavf
Fransiya oldidagi asosiy vazifa ikki qismdan iborat: mundialning eng samarali himoya chizig‘ini yorib o‘tish va shu bilan birga Yamalning qanotdagi yugurishlarini imkon qadar cheklash.
Markaziy himoyachi Maxence Lacroix ham raqibga bo‘lgan munosabatni aniq ifoda etdi: bu qo‘rquv emas, lekin juda aniq anglangan hurmat. Ispaniya barcha o‘yinlarida g‘alaba qozondi, faqat Cape Verde bilan durang qayd etdi. Har bir pozitsiyada yuqori saviyadagi futbolchilar, ammo Fransiya g‘alaba istagini yashirmaydi.
Murabbiylar shtabining ichki bahosiga ko‘ra, Yamal bu jamoaning asosiy “bosim nuqtasi”. Uning qanotdagi yugurishlari, raqib himoyachilarini o‘ziga jalb etishi, shu orqali jamoadoshlariga bo‘sh zonalar yaratib berishi – bularning barchasi Ispaniya o‘yinining ajralmas qismiga aylangan.
Lacroix shunday dedi: ular himoyada eng yaxshi darajada ishlashga tayyor, Yamal juda xavfli ekanini, bu mundialda jamoalarni jiddiy jazolaganini yaxshi bilishadi. Demak, unga qarshi alohida ish olib boriladi.
Uchinchi final sari poyga yoki yangi qirolning tug‘ilishi?
Bir tomonda – mundialni zabt etishga mahkumdek tuyuladigan Mbappe va Fransiya. Ikkinchi tomonda – hali 20 yoshga ham kirmagan, lekin allaqachon yulduz maqomiga chiqqan Yamal va Ispaniya.
Mbappe uchinchi ketma-ket final sari intilyapti. Yamal esa ilk mundialida darrov yulduzlar qatoriga qo‘shilishni xohlaydi.
Arlingtondagi yarim final faqat final yo‘llanmasi uchun kurash bo‘lmaydi. Bu ikki avlod, ikki falsafa, ikki yulduz o‘rtasidagi to‘qnashuv bo‘ladi.
Savol endi bitta: 19-iyul kuni Nyu-Yorkdagi final sahnasiga qaysi biri chiqadi – allaqachon tarix yozayotgan Mbappe, yo bo‘lmasa tarixni endi yozishga hozirlanayotgan Yamal?
