Super Falcons Wafcon 2026 – Nigeriya ayollar terma jamoasi chempionlikka intilmoqda
Nigeriya ayollar terma jamoasi Marokashga yetib keldi. Turnir hali boshlanmagan, lekin yuk allaqachon yelkada: bu safar ham chempion bo‘lib qaytish.
O‘tgan yil shu yerning o‘zida, Marokashda, ular rekordni yangilab, o‘ninchi marta Wafconni yutgan edi. O‘sha kampaniya “Mission X” deb atalgan, yakunda esa mezbonlar ustidan 3:2 hisobidagi dramatik final bilan tugagan. Endi esa yangi sahifa: tojni saqlab qolish, bu ishni ular oxirgi marta 2018 yilda uddalashgan – ketma-ket uchinchi marta chempion bo‘lgandi.
Bosh murabbiy Justin Madugu yaxshi biladi: endi ular nafaqat favorit, balki nishon.
“Endi biz chempionmiz, har bir boshqa jamoa sizni pastga tortishni xohlaydi”, – deydi u. “Bu oson bo‘lmaydi. Biz bunga to‘liq tayyormiz”.
Super Falcons Wafcon-2026 ni seshanba kuni, ilk bor final bosqichiga chiqqan Malaviga qarshi boshlaydi. Keyin Zambiya va Misr – C guruhi og‘ir bo‘lishi aniq.
Yordamchi murabbiy Ann Chiejine, o‘zi futbolchi sifatida Wafconni to‘rt marta yutgan afsona, vaziyatni juda sodda tushuntiradi:
“Har bir terma jamoa Nigeriyani urishni xohlaydi. Shu uchun biz o‘yinimizni ko‘tarishimiz, yanada qattiqroq mashq qilishimiz kerak”.
Yulduzlar va yangi avlod
Bu safar ham Nigeriya tarkibida Afrika futbolining eng tanilgan ismlari bor. Kapitan Rasheedat Ajibade – o‘tgan yilgi turnirning eng yaxshi futbolchisi. Darvozabon Chiamaka Nnadozie – qit’aning amaldagi eng yaxshi posboni. Old chiziqda esa oltita marta Afrika yil futbolchisi bo‘lgan Asisat Oshoala – tajriba, xarizma va tabiiy liderlik manbai.
Madugu esa faqat yulduzlar bilan cheklanmayapti. U tarkibga yangi avlod vakillarini ham qo‘shdi. Ulardan biri – Shvetsiyada klub futboli o‘ynaydigan hujumchi Joy Omewa. U o‘tgan yilgi g‘alabani uzoqdan, tomoshabin sifatida kuzatgan.
“O‘tgan turnirni tomosha qilish juda hayajonli edi. Hamma o‘yinlar zo‘r bo‘ldi. Bu yil esa bundan ham kattaroq bo‘lishiga ishonaman”, – deydi u.
“Hech qanday bosim yo‘q”
Nigeriyaning Afrika futbolidagi ustunligi quruq statistika emas, tarix. 1998 yildan beri o‘tkazilgan 13 ta Wafconning 10 tasida aynan Super Falcons g‘olib chiqqan. Faqat Ekvatorial Gvineya (2008, 2012) va Janubiy Afrika (2022) ularning hukmronligini vaqtincha to‘xtata olgan.
Bu safar raqobat son jihatdan ham, sifat jihatdan ham kuchaygan. Turnir 12 jamoadan 16 jamoaga kengaytirildi. Buning ustiga, Wafcon kelasi yili Braziliyada bo‘ladigan Fifa Women's World Cup uchun saralash vazifasini ham bajaradi: yarim finalga chiqqan to‘rt jamoa bevosita yo‘llanmani qo‘lga kiritadi.
“Birinchi maqsadimiz – Jahon chempionatiga yo‘llanma olish. Shundan keyingina unvonni himoya qilish haqida o‘ylaymiz”, – deydi vinger Francisca Ordega. “Hech qanday bosim ostida emasmiz. Afrikadagi istalgan jamoaga qarshi o‘z o‘yinimizni ko‘rsata olamiz”.
Nigeriya ayollar terma jamoasi 1991 yilda Xitoyda o‘tkazilgan ilk musobaqadan beri o‘tgan barcha to‘qqizta Jahon chempionatida qit’a nomidan qatnashib kelmoqda. 2023 yilda Avstraliya va Yangi Zelandiyada rekord tarzda to‘rtta Afrika jamoasi ishtirok etdi: Nigeriya, Janubiy Afrika, ilk bor yo‘l olgan Marokash va Zambiya.
Chiejine buni oddiy misol bilan tushuntiradi: “Agar endi bizni penaltilarda yutishsa, yoki 1:0, 2:0 hisobida mag‘lub etishsa, bu ham grafik ko‘tarilayotganini anglatadi”.
Marokash mezbonlik qilayotgan bu safargi turnirda yana ikki mamlakat ilk bor qatnashadi: Kabo-Verde va Malavi.
Malavi jahon reytingida 153-o‘rinda, Nigeriya esa 36-o‘rinda. Ammo raqamlar maydonda raqibni qo‘rqitmaydi. Scorchers laqabli Malavi hujum chizig‘ida Tabitha va Temwa Chawinga singillari borligi bilan xavfli. Katta opa Tabitha o‘tgan mavsumda “Lyon”ni beshinchi marta ketma-ket Fransiya chempionligiga olib chiqqan gollar muallifi. Temwa esa “Kansas City Current” safida AQShdagi National Women's Soccer League turnirida ketma-ket ikki mavsumda ham “golden boot” va MVP sovrinlarini qo‘lga kiritdi.
Zambiya ham oddiy raqib emas. Ularning old chizig‘ida Barbra Banda va Racheal Kundananji bor – ikkisi ham AQShda o‘ynagan, tajribali, kuchli forvardlar.
“Biror jamoani kamsitish yoki past baholashni xohlamaysiz”, – deydi Madugu ilk o‘yin arafasida. Kapitan Ajibade esa Malavining final bosqichiga chiqishi “ular qanchalik o‘sayotganini ko‘rsatadi”, deya ogohlantiradi.
Yoshlik va tajriba uyg‘unligi
Avvalgi Wafconlarda Nigeriya ko‘pincha tayyorgarlik uchun yetarli vaqt topolmagan. Bu safar esa Madugu va shtabida boshqa manzara: ular jamoani sinovdan o‘tkazish uchun bir qator o‘rtoqlik uchrashuvlariga ega bo‘ldi.
Yil boshida Kamerunga qarshi ikki o‘yin, iyunda Senegallarga qarshi yana ikkita bahs, o‘tgan hafta esa Tanzaniya ustidan g‘alaba – murabbiylar shtabiga tarkibni sinchiklab ko‘rish imkonini berdi.
21 yoshli darvozabon Comfort Erhabor – yangi yuzlardan biri. U Nnadozie uchun zaxira posbon sifatida chaqirilgan. Niderlandiyada tug‘ilgan, Angliyada ulg‘aygan Erhabor ilk o‘yinini Kamerunga qarshi o‘tkazdi.
“Murabbiy biz yosh futbolchilarga juda katta ishonch bildiryapti, men buni juda qadrlayman”, – deydi u. “Jamoaga bunchalik tez moslashaman deb o‘ylamagandim. Lekin meni juda ochiq qo‘l bilan kutib olishdi”.
Erhabor hozir Angliya uchinchi divizionida “Portsmouth” safida to‘p suradi. Bu shahar janubiy qirg‘oq bo‘ylab, mashinada bir soatcha yo‘l yurilsa, Nnadozie o‘ynaydigan Brighton atrofiga yetib boriladi. U Nigeriya birinchi raqamli darvozabonini “katta opa” deb ataydi, u bilan tez-tez birga vaqt o‘tkazishini aytadi.
“Bu tanlovda ikkilanmadim, – deydi Erhabor. – Bu mening qonimda bor. Ildizlarimni himoya qilish, ota-onamni faxrlantirish – bundan katta sharaf yo‘q. Madaniyatni yaxshi ko‘raman, ayniqsa bu yerda hammaning diniy e’tiqodi ochiq, nasroniylik haqida bemalol gapiradi. Bu menga ham imonimni yashirmasdan, o‘zimni erkin ko‘rsatishga yordam beradi”.
Madugu yoshlik va tajribani mukammal nisbatda aralashtirishga urinayotgan bir paytda, Omewa o‘zi yonma-yon mashq qilayotgan yulduzlarni “keksa” emas, “oltin” avlod deb ataydi.
Zarba va sinovlar orasida
Biroq hammasi ham mukammal emas. Nigeriya tarkibi to‘liq emas: markaziy himoyachi Ashleigh Plumptre, o‘tgan yilgi kampaniyada asosiy figura bo‘lgan futbolchi, oyoq jarohati sabab bu safar maydonga tusha olmaydi.
Jamoa Marokashga yetib kelgach, yoqimsiz hodisaga ham duch keldi: o‘g‘riliklar. O‘tgan yilgi finalning eng yaxshi futbolchisi bo‘lgan hujumchi Esther Okoronkwo yuzlab dollar pulidan ayrilgani haqida xabarlar bor. Turnir oldidan bunday zarba – nafaqat moliyaviy, balki ruhiy sinov ham.
Shu bilan birga, Wafcon mukofot jamg‘armasi bu yil sezilarli darajada oshirildi. G‘olib jamoa 2 million dollar (taxminan 1,5 million funt sterling) oladi. Bu raqamlar Afrika ayollar futboli qanchalik tez o‘sayotganini, qit’a futbol rahbarlari ham nihoyat bu o‘sishni tan olayotganini ko‘rsatadi.
Endi savol bitta: Marokash osmoni ostida, tobora kuchayayotgan raqobat fonida, Super Falcons o‘z imperiyasini yana bir bor himoya qila oladimi? Yoki qit’ada yangi hukmronlik davri boshlanadimi?
